loading
Proszę czekać...
reklama_pozioma
Mata Hari - słynniejsza niż Bond
Opublikowano dnia 20.10.2017 13:00
Od stu lat funkcjonuje opowieść o niej jako o najsłynniejszej kobiecie-szpiegu w historii. W rzeczywistości Margaretha Geertruida McLeod, z domu Zelle, znana jako Mata Hari, miała najróżniejsze talenty – lecz zdolności szpiegowskich ani za grosz. Sto lat temu padła ofiarą wojny wywiadów i rozpowszechnionej w trakcie Wielkiej Wojny szpiegomanii.

Wikimedia Commons
Leszek Masierak

Od stu lat funkcjonuje opowieść o niej jako o najsłynniejszej kobiecie-szpiegu w historii. W rzeczywistości Margaretha Geertruida McLeod, z domu Zelle, znana jako Mata Hari, miała najróżniejsze talenty – lecz zdolności szpiegowskich ani za grosz. Sto lat temu padła ofiarą wojny wywiadów i rozpowszechnionej w trakcie Wielkiej Wojny szpiegomanii.

Adam Zelle był zdolnym kapelusznikiem i kupcem, z pochodzenia Niemcem. Za miejsce do życia wybrał sobie jednak Holandię, osiedlając się w mieście Leeuwarden, gdzie znalazł sobie żonę – Antje van der Meulen. 7 sierpnia 1876 roku przyszła na świat ich córka, która otrzymała imiona Margaretha Geertruida. Wkrótce rodzina przeniosła się do Lejdy. Mała Margaretha od dziecka zachwycała urodą – była też bardzo muzykalna. Szczęśliwe dzieciństwo skończyło się dla niej w 1889 roku, kiedy jej ojciec ogłosił bankructwo. Kilkanaście miesięcy później zmarła jej matka. Dziewczyna musiała zdobyć jakiś zawód – uczęszczała więc do studium nauczycielskiego, aby uzyskać uprawnienia przedszkolanki. Okazało się jednak, że talentów pedagogicznych nie posiada w nadmiarze – ujawnił się natomiast jej inny dar.

Młoda żona
Nastoletnia uczennica nawiązała romans z dyrektorem studium, co oczywiście wywołało skandal. Uciekając przed złymi językami, osiemnastoletnia panna Zelle wyjechała do Hagi. Nie udało się zostać nauczycielką, więc postanowiła znaleźć inny sposób utrzymania – odpowiedziała na anons matrymonialny zamieszczony w gazecie. Poszukującym żony był oficer holenderskiej armii kolonialnej Rudolf MacLeod. Od pierwszego spotkania stracił głowę dla uroczej młodej kobiety. 11 lipca 1895 roku młoda para pobrała się w amsterdamskim ratuszu, w podróż poślubną udała się do znanego niemieckiego kurortu w Wiesbaden. W styczniu 1897 roku na świat przyszło pierwsze dziecko państwa MacLeod – syn Norman John. Kilka miesięcy później cała trójka wyjechała do Holenderskich Indii Wschodnich – Rudolf podjął służbę na Jawie, jako dowódca jednostki tamtejszej armii kolonialnej.
Pani MacLeod zajmowała się dziećmi (w maju 1898 roku urodziła córkę – Jeanne Louise), jednak szybko zainteresowała się miejscową kulturą – zaczęła nosić sarong, uczyć się miejscowego języka i rytualnych tańców. W maju 1899 roku kapitan MacLeod objął nowy posterunek – w Medanie na Sumatrze. Rychło doszło tam do tragedii – 25 czerwca tegoż roku zmarł Norman MacLeod – najprawdopodobniej otruty przez służącą, namówioną do tego przez kochanka, żołnierza, który chciał się zemścić na kapitanie MacLeodzie za złe traktowanie. Śmierć syna spowodowała kryzys małżeński – gdy półtora roku później Rudolf przeszedł na emeryturę i rodzina powróciła do Holandii, Margaretha odeszła od niego, pozostawiając córkę. Formalny rozwód przeprowadzono w 1906 roku.

Na podbój Paryża
Po rozstaniu z małżonkiem pani MacLeod postanowiła korzystać ze swoich talentów i urody – wyjechała do Paryża i próbowała zrobić karierę jako modelka. Rychło jednak zmieniła nieco sposób zarobkowania – zamieszkała w słynnym hotelu Grand i została luksusową kurtyzaną. Właściciel słynnej stadniny koni Ernest Moliere namówił ją do występów w charakterze tancerki egzotycznej – przybrała wówczas pseudonim Mata Hari – w języku jawajskim oznacza to „oko dnia”. Pełna uroku młoda kobieta, skąpo ubrana, tańcząca przy egzotycznej wschodniej muzyce w blasku świec, przy upajającym dymie kadzideł – stała się szybko sensacją artystycznej sceny stolicy Francji końcówki belle époque. Zyskała sławę i pieniądze – za występ na scenie słynnej Olimpii otrzymała bajeczne jak na owe czasy honorarium – 10 tysięcy franków. Dziennikarze zachwycali się nie tylko jej urodą i talentem tanecznym – ujmowała ich również zdolnościami lingwistycznymi – znała nie tylko niederlandzki i francuski, lecz także niemiecki, angielski i jawajski.

Romans i rywalka
Po paryskim sukcesie Mata Hari ruszyła na europejskie tournée – występowała w Hiszpanii, następnie w Monte Carlo i Berlinie. Nawiązała tam romans z pruskim oficerem huzarów Alfredem Kiepertem – za jego pośrednictwem poznała nawet następcę tronu cesarskiego. Występowała również w Wiedniu – choć akurat w stolicy monarchii Habsburgów nie zrobiła wielkiego wrażenia. Po powrocie do Paryża zorientowała się, że jej sława mocno wyblakła – Miasto Świateł miało już nowe ulubienice – przede wszystkim Isadorę Duncan. Obie panie nie znosiły się. Mata Hari zaczęła występować w coraz mniejszych salach i coraz mniej znaczących rólkach. Po raz kolejny postanowiła więc zmienić otoczenie – znów wyruszyła do Berlina, gdzie udało się jej (dzięki poparciu Kieperta, a być może również następcy tronu) otrzymać angaż na występy w miejscowym Metropol Theater. Nie doszło jednak do premiery planowanego widowiska – latem 1914 roku wybuchła Wielka Wojna.
Wydarzenia
więcej
Opinie
więcej
Najnowszy numer

Życie w 800 gramach
Gdzie zaczyna się człowiek? Choć etycy, duchowni i naukowcy wciąż nie są w tej kwestii zgodni, w Polsce nie ma obowiązku ratowania dzieci rodzących się między 23 a 27 tygodniem ciąży. Lekarze - i trudno ich za to winić - nie chcą w takich przypadkach sami podejmować decyzji. Pytają rodziców. Podobno większość odpowiada – walczmy. Dziś medycyna jest zdolna uratować znaczny odsetek skrajnych wcześniaków. Jak funkcjonują te, którym udało się przeżyć? To temat tygodnia 47 numeru TS.

Czy grożą nam emerytalne kominy?
– Rząd łamie prawo (…). Proponuje rozwiązanie, które będzie zarzewiem konfliktów społecznych i problemów finansowych – mówi członek KK NSZZ Solidarność Henryk Nakonieczny. O co chodzi w projekcie zmian ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i dlaczego związki zawodowe tak mocno go krytykują? Anna Grabowska
Najnowsze wydanie Tygodnika Solidarność nr 47/2017 już dostępne

Pobierz darmową aplikację do cyfrowego wydania Tygodnika Solidarność
Związek
więcej
Wideo Tysol.pl Wideoczat z por.Arturem Wosztylem
Blogi
avatar
Jerzy
Bukowski

Jerzy Bukowski: Komuniści z całego świata bronią polskich towarzyszy
Wiadomość o działaniach polskich prokuratorów dotarła już do pogrobowców komuny na całym świecie.
avatar
Ruch Kontroli
Wyborów

KRK RKW o projekcie nowelizacji prawa wyborczego: Idzie w dobrym kierunku, ale...
Krajowa Rada Koordynatorów Ruchu Kontroli Wyborów podtrzymuje swoje stanowisko z Uchwały KRK RKW z dnia 12 listopada 2017 r. uznające Projekt Ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu zwiększenia udziału obywateli w procesie wybierania, funkcjonowania i kontrolowania niektórych organów publicznych (druk sejmowy nr 2001 z dnia 10 listopada 2017 r.) za krok wnioskodawców idący w dobrym kierunku, tj. zwiększenia transparentności i lepszej kontroli procesu wyborczego, zawierający szereg słusznych rozwiązań (m.in. zniesienie głosowania korespondencyjnego i częściowe rozszerzenie zakresu uprawnień mężów zaufania), jednocześnie w załączeniu przedstawia swoje krytyczne uwagi do niektórych postanowień Projektu.
avatar
Marcin
Kacprzak

Marcin Kacprzak: Moja propozycja dla Nowoczesnej - Palikot na prezesa
Trudno właściwie w jakikolwiek racjonalny sposób odnosić się do zjawiska o nazwie Nowoczesna.pl. Każda próba jego opisu skończyć się musi totalnymi banałami, które padły już po tysiąc razy, albo jakimiś nieśmiesznymi żartami. Jednak nie można zostawić tak Nowoczesnej samej sobie. To co dzieje się tam w tej chwili, jest czymś po prostu niezwykłym. Mam też zresztą dla polityków tego ugrupowania pewną niezwykłą propozycję.
ciastkoWykorzystujemy pliki "cookies" aby nasz serwis lepiej spełniał Państwa oczekiwania. Możesz zablokować możliwość wykorzystywania tych plików poprzez zmianę ustawień w swojej przeglądarce internetowej.