„W związku z brakiem realizacji zobowiązania Rady Ministrów oraz bieżącą sytuacją dotyczącą zadłużenia i zagrożenia płynności Spółki oraz Grupy Kapitałowej Węglokoks S.A. zmuszony jest do natychmiastowej sprzedaży nadmiaru węgla na rynku” – pisze przewodniczący Krajowego Sekretariatu Górnictwa i Energetyki (KSGiE) NSZZ „Solidarność” Jarosław Grzesik w liście skierowanym na ręce premiera Donalda Tuska, minister przemysłu pani Marzeny Czarneckiej oraz ministra aktywów państwowych Borysa Budki. Podkreśla, że „działanie takie może wywołać reperkusje na krajowym rynku węgla energetycznego, o czym Spółka wielokrotnie informowała”. Na koniec apeluje do czynników rządowych o przyspieszenie procesu odkupu ponad 1,5 miliona ton węgla od Węglokoksu i utworzenie rezerwy strategicznej przez Rządową Agencję Rezerw Strategicznych.

„Zobowiązanie Rady Ministrów jedną z podstawowych przesłanek biznesowych”

Pierwsza część pisma poświęcona jest przyczynom obecnego kryzysu.

„Wobec ataku Rosji na Ukrainę, Polska podjęła decyzję o zaprzestaniu importu węgla z Rosji. Nie mając możliwości szybkiego zwiększenia produkcji krajowej, Rząd RP zdecydował się sprowadzić brakujący węgiel z innych kierunków niż rosyjski, wykorzystując do tego Spółki Skarbu Państwa. 13 lipca 2022 r. Prezes Rady Ministrów wydał decyzję, zmienioną decyzją z 8 sierpnia 2022 r., polecającą Spółkom Skarbu Państwa: PGE Paliwa Sp. z o.o. i Węglokoks S.A. zakup i sprowadzenie do Kraju dodatkowych ilości węgla energetycznego. Zaimportowany węgiel kamienny tylko w ok. 20 % mógł zostać wykorzystany przez gospodarstwa domowe, bądź podmioty wrażliwe. Pozostała po odsianiu ilość nadawała się jedynie do sektora ciepłowniczego i energetyki zawodowej” – przypomniał Jarosław Grzesik. „Jak wynika z informacji Zarządu Węglokoksu S.A., Spółka przystąpiła do realizacji Decyzji Prezesa Rady Ministrów z dnia 8 sierpnia 2022 roku (wraz z późniejszymi zmianami), mając na uwadze zapewnienie zawarte w Uchwale Rady Ministrów nr 180/2022 z dnia 1 września 2022 w brzmieniu: «Rada Ministrów potwierdza, że w razie potrzeby podejmie niezbędne działania w celu zapewnienia płynności finansowej Spółkom, pozwalającej na terminowe wykonanie zobowiązań związanych z finansowaniem pomostowym, o którym mowa w pkt 4, w tym mające na celu dokapitalizowanie Spółek lub odkup węgla zakupionego w wyniku wykonania przez Spółki decyzji, o której mowa w pkt 1, z wykorzystaniem podległych organom administracji rządowej podmiotów lub przez nich nadzorowanych». Podjęcie ww. Uchwały przez Radę Ministrów wynikało z sygnalizowanego problemu nadmiaru miałów energetycznych pozostałych na składach w wyniku wykonania Decyzji” – stwierdził.

Według lidera KSGiE „zobowiązanie Rady Ministrów było (…) jedną z podstawowych przesłanek biznesowych, kluczową dla podejmowania oraz realizacji dalszych planów inwestycyjnych, jak również dla zapewnienia finansowania w kapitał obrotowy zapewniający nieprzerwane funkcjonowanie w szczególności spółek hutniczych oraz energetycznych, wchodzących w skład Grupy Kapitałowej Węglokoks”.

Jak wyjaśnił przewodniczący, powołując się na kierownictwo Spółki, „w związku z brakiem realizacji procesu utworzenia rezerwy strategicznej przez Rządową Agencję Rezerw Strategicznych, zapowiedzianego w marcu bieżącego roku oraz w nawiązaniu do zapisów podpisanej przez Minister Klimatu i Środowiska z dnia 8 sierpnia 2023 roku Umowy w sprawie finansowania zadań objętych decyzją Prezesa Rady Ministrów, Węglokoks S.A. został zmuszony do uruchomienia procesu sprzedaży importowanego węgla energetycznego”.

Apel o przyspieszenie odkupu węgla i utworzenie rezerwy strategicznej

„Procedowanie kontraktacji na rynku jest dla Węglokoks S.A. absolutną koniecznością, również w związku z zapadalnością kolejnych zobowiązań wynikających z umów kredytowych zawartych na interwencyjny zakup węgla, podpisanych z bankami PKO BP, BGK i PeKaO S.A. Obecne zadłużenie z tytułu interwencyjnych zakupów węgla przekracza 2 mld złotych, uniemożliwiając Spółce prowadzenie swojej bieżącej działalności operacyjnej, w szczególności zakup wsadu dla spółek hutniczych” – wskazał związkowiec. „W związku z brakiem realizacji zobowiązania Rady Ministrów oraz bieżącą sytuacją dotyczącą zadłużenia i zagrożenia płynności Spółki oraz Grupy Kapitałowej, Węglokoks S.A. zmuszony jest do natychmiastowej sprzedaży nadmiaru węgla na rynku. Działanie takie może wywołać reperkusje na krajowym rynku węgla energetycznego, o czym Spółka wielokrotnie informowała. Niemniej dla Spółki Węglokoks S.A. oraz całej Grupy Kapitałowej jest to obecnie jedyna ścieżka zapobieżenia utraty płynności i wyjścia z zadłużenia z tytułu realizacji Decyzji Prezesa Rady Ministrów” – ocenił.

Konkluzję listu stanowi apel o przyspieszenie odkupu węgla i utworzenie rezerwy strategicznej surowca.

„Węglokoks S.A. realizując decyzję Prezesa Rady Ministrów, zmuszony został do zaciągnięcia kredytów na kwotę ponad 2,2 mld zł. To powoduje, że obecnie nie może realizować swoich zobowiązań wobec spółek hutniczych w Rudzie Śląskiej. Jednocześnie sprzedaż tak dużego wolumenu na rynku spowoduje perturbacje i konsekwencje w postaci zatrzymania sprzedaży polskiego węgla z kopalń Polskiej Grupy Górniczej, Tauronu Wydobycie i Węglokoksu Kraj” – przekonuje Jarosław Grzesik. „Z informacji przekazanych Spółce przez Ministerstwo Finansów wynika, iż w budżecie roku 2023 zawarto pożyczkę dla Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych z przeznaczeniem na realizację zobowiązania Rady Ministrów, zaś treść umowy pożyczki została uzgodniona i zaakceptowana przez Prokuratorię Generalną. Umowa nie została jednak zawarta, natomiast z uwagi na roczność budżetu, istnieje poważna obawa, czy środki te zostaną zagwarantowane również w budżecie na rok 2024” – podsumowuje.