Piotr Skwieciński: Cichy dramat intelektualisty

Duda czyni to, mimo iż Bilewicz szczyci się statusem prekursora polskich badań nad "szowinizmem gatunkowym", mową nienawiści i psychologią jedzenia mięsa. Pisał też dużo i - dodajmy - z zacięciem o polskim antysemityzmie.

Nie jest przy tym uczonym, który by zamknął się w wieży z kości słoniowej i tam badał gwiazdy czy inne atomy. O nie, ma temperament publicystyczny. Na przykład tuż przed 1 czerwca orzekł, iż w drugiej turze "wybór jest prosty: sprowadza się do tego, po której stronie stodoły w Jedwabnem staniesz. Czy z jej podpalaczami, dobijającymi ofiary siekierami i widłami? Czy może po stronie Antoniny Wyrzykowskiej, która ratowała Żydów, za co musiała uciec z miasta?".

• Komunikat dla mieszkańców Gdańska
• Komunikat dla mieszkańców Krakowa
• Planowali masakry w polskich szkołach i kościołach. Ujawniono szczegóły
• Komunikat dla mieszkańców Katowic
• Opublikowano nagranie katastrofy indyjskiego samolotu
• Wenezuelczyk zaatakował 24-latkę w Toruniu. Jest reakcja Sławomira Mentzena
• Niepokojące informacje z granicy. Komunikat Straży Granicznej
• SN zadecydował: Będzie ponowne liczenie głosów w wyborach prezydenckich
• Kapitan zdążył nadać "mayday". Nikt nie przeżył katastrofy dreamlinera w Indiach

Spór prezydenta z Bilewiczem

W Polsce profesorem zostaje się de facto z decyzji ciała zwanego Radą Doskonałości Naukowej, ale formalnie tytuł ten nadaje prezydent. Czyni to z głowy państwa kogoś w rodzaju notariusza, który wykonuje postanowienia kogoś innego, i - według interpretacji obowiązującej w środowisku naukowym - musi to uczynić niezależnie od tego, czy się z nimi zgadza, czy nie.

W sytuacji, w której prezydent nie zgadza się z daną decyzją Rady, i to nie zgadza się bardzo, wręcz - jak to się mówi - trzewiowo, bo uważa dorobek kandydata na profesora za intelektualną hochsztaplerkę albo - jak określił był prace Bilewicza Andrzej Duda - za działalność antypolską, trudno nie nazwać takiego wymogu czymś dla prezydenta upokarzającym. Żyrować decyzje kogoś innego, a przy tym uśmiechać się grzecznie i udawać, że są one twoje własne - to przecież naprawdę poniżające, trudno to ocenić inaczej.

Cała sprawa jest zresztą pokrewna - nie prawnie, tylko intelektualnie - problemowi szerszemu i dotyczącemu nie tylko Polski, ale całego świata zachodniego. Świata, gdzie zdominowane przez lewicowych liberałów elity naukowe i kulturalne są przekonane, że pochodząca z wyborów władza ma psi obowiązek finansować wszystkie tych elit działania, pomysły i spektakle, a zarazem wara jej od merytoryki. Czyli że wszelkie próby oceny tych aktywności i jakiegokolwiek wpływania na nie przez władzę są niewyobrażalnym horrendum.

Na tym między innymi polega obecny konflikt między administracją Trumpa a amerykańskimi wyższymi uczelniami współfinansowanymi przez władze federalne. Administracja chce, by w związku z tym współfinansowaniem uniwersytety zredukowały swoje zaangażowanie w krzewienie "postępu", a uczelnie odmawiają zmian i skarżą decyzje administracji do sądów - bo kto to widział, żeby ten, kto płaci, uzurpował sobie możliwość wpływu na cokolwiek związanego z tym, na co płaci. No cóż, à la polonaise brzmi ta zasada - według Michała Bilewicza - tak: "Jego [prezydenta - przyp. P.S.] rolą jest respektowanie opinii recenzentów wywodzących się ze środowiska naukowego". I tyle. Panie prezydencie: "Ruki pa szwam", środowiska słuchać!

Prezydent Polski nie powinien być notariuszem

Wracając więc na nasze podwórko: ponieważ prezydent Duda ewidentnie się w sprawie Bilewicza nie cofnie, to zostanie ona przedłożona, po inauguracji, Karolowi Nawrockiemu. Ten, zapewne, przychyli się tu do opinii poprzednika, i też decyzji nie podejmie. I tak aż do niewiadomego końca.
Co z tego wynika? Moim zdaniem przynajmniej tyle, że skoro prezydent Rzeczpospolitej ma powoływać profesorów i uroczyście wręczać im to powołanie, to trzeba dać mu jednoznaczne prawo do podejmowania merytorycznej decyzji w tych sprawach. Albo odwrotnie - zdjąć z niego ciężar powoływania profesorów. Niech to robi ten ktoś, kto podejmuje w tych sprawach realną decyzję. Prezydent Polski nie powinien być notariuszem.

Albowiem najgorsza zawsze jest fikcja.

[Felieton pochodzi z Tygodnika Solidarność 23/2025]