Co musisz wiedzieć
- 1 lipca Sąd Najwyższy wyda uchwałę ws. stwierdzenia ważności wyborów prezydenta RP.
- Adam Bodnar podważa status Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, która podejmie uchwałę
- Ponadto minister sprawiedliwości uważa, że nie zostały rozpatrzone wszystkie protesty wyborcze.
- Bodnar podkreślił też, że istnieje konstytucyjne domniemanie ważności wyborów.
Adam Bodnar poinformował w rozmowie z Money.pl, że jego stanowisko w sprawie wyborów prezydenckich zostało już wysłane do Sądu Najwyższego, ale niezależnie od tego minister zapowiedział, że stawi się osobiście. 1 lipca o godz. 13.00 Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN podejmie uchwałę ws. stwierdzenia ważności wyborów prezydenta RP.
"Zamierzam konsekwentnie mówić to, co mówiłem do tej pory, czyli że Izba Kontroli nie jest sądem w rozumieniu konstytucyjnym" - stwierdził Bodnar.
Jak dodał, "mamy do czynienia z sytuacją, w której po pierwsze orzeka nie ten organ, który powinien, a po drugie nie są rozpatrzone wszystkie protesty wyborcze. Dlatego zastanawiam się, jak to ująć w ostatecznym wystąpieniu 1 lipca".
"Powiedzenie, że wybory mają być nieważne, jest daleko idące"
Jednak, jak powiedział w rozmowie, wątpliwości, jakie powziął, nie przesądzają o ostatecznym wyniku postępowania przed Sądem Najwyższym.
Na pewno nie mamy rozpatrzonych wszystkich protestów wyborczych i nie zostało to zrobione porządnie, w pełni. Natomiast myślę, że powiedzenie, że wybory mają być nieważne, jest daleko idące. Tym bardziej że istnieje konstytucyjne domniemanie ważności wyborów
- stwierdził minister sprawiedliwości.
Minister wskazał, że na koniec odpowiedzialność za to, co zrobić z tym rozstrzygnięciem, będzie musiał wziąć na siebie marszałek Sejmu Szymon Hołownia.
Co zrobi marszałek Hołownia?
Jak dodał, z opinii, którą wyśle Hołowni będzie wynikało, że marszałek będzie musiał podjąć decyzję, "zdając sobie sprawę z wszystkich wad konstytucyjnych i proceduralnych, które w tym procesie rozpatrywania protestów wyborczych nastąpiły".
W ocenie prokuratora generalnego marszałek Sejmu może uznać, że nie doszło do rozstrzygnięcia sądowego w tej sprawie.
Dziesiątki tysięcy protestów, dwa wzory
Zwolennicy Rafała Trzaskowskiego złożyli dziesiątki tysięcy protestów wyborczych w miażdżącej większości według wzorów o dość ogólnej wymowie rozpowszechnionych przez Romana Giertycha i prawnika aktywistę Michała Wawrykiewicza.
To, z czym mamy do czynienia, to nie jest korzystanie z prawa do złożenia protestu wyborczego - to jego nadużycie. Masowe kopiowanie wzorów, brak merytorycznych zarzutów, instrumentalne traktowanie instytucji sądu - wszystko to prowadzi do jednego: próby sparaliżowania pracy Sądu Najwyższego, uderzenia w wymiar sprawiedliwości i zdezawuowania wyniku demokratycznych wyborów
- stwierdziła ekspert Kamila Borszowska-Moszowska,
Pierwszy z protestów, zarejestrowany pod sygnaturą I NSW 208/25, został sporządzony według gotowego wzoru rozpowszechnionego przez posła Romana Giertycha. W wyniku tej akcji do Sądu Najwyższego trafiło 49 598 protestów opartych na dokładnie tej samej treści. Nie zawierały one indywidualnych zarzutów, nie odnosiły się do rzeczywistych nieprawidłowości, a jedynie kopiowały ogólny szablon. Co więcej, dołączano do nich także luźne oświadczenia poparcia - pisane odręcznie, na skrawkach papieru, czasem na odwrocie rachunków - których jedyną treścią była deklaracja zgody z "protestem Romana Giertycha". Część osób wydrukowała nawet jego e-maile z instrukcjami i dopisała na nich swoje dane. W efekcie powstała iluzja masowego, społecznego niepokoju - tyle że całkowicie bez treści.
Drugi protest, zarejestrowany jako I NSW 1371/25, oparty był na wzorcu przygotowanym przez europosła Michała Wawrykiewicza. Tutaj z kolei złożono 3 960 identycznych protestów. I one również zostały pozostawione bez dalszego biegu.
W tym samym dniu Sąd Najwyższy wydał rozstrzygnięcia w ponad 400 innych sprawach protestowych. Zaledwie kilkanaście z nich zawierało jakiekolwiek konkretne, indywidualne zarzuty - w 8 przypadkach uznano je za zasadne, w 6 za niezasadne. Tylko te nieliczne przypadki będą miały znaczenie przy podejmowaniu uchwały w sprawie ważności wyboru Prezydenta RP, zaplanowanej na 1 lipca 2025 r.
