Co musisz wiedzieć?

• Sprawa dotyczy krzyży ustawionych przy drogach prowadzących do miejsca pamięci w Treblince.
• Według Wojciecha Sumlińskiego, "środowiska żydowskie" złożyły formalny wniosek o ich usunięcie za pośrednictwem Ministerstwa Kultury.
• Jewish.pl zgłasza zastrzeżenia dotyczące sposobu upamiętnienia ofiar Treblinki I i II, zwłaszcza proporcji chrześcijańskich symboli na terenie miejsc egzekucji Żydów.
• Polityk Konfederacji Korony Polskiej zapowiada opór wobec ewentualnego usunięcia krzyży, a Sumliński deklaruje możliwość ich „społecznego odtworzenia”.
• Sprawa wpisuje się w szersze spory o politykę pamięci w Polsce – szczególnie w miejscach, gdzie ścierają się narracje polskiego i żydowskiego męczeństwa.

Sumliński o żądaniu usunięcia krzyży

Dziennikarz Wojciech Sumliński poinformował w mediach społecznościowych, że Kuria Drohiczyńska miała otrzymać – za pośrednictwem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego – żądanie usunięcia krzyży znajdujących się przy drogach dojazdowych do obozu zagłady w Treblince. Według relacji Sumlińskiego wniosek miał pochodzić ze „środowisk żydowskich”.

Sumliński opisał, że początkowo uznał tę informację za niewiarygodną, lecz – jak twierdzi – tego samego dnia „potwierdził ją bezpośrednio w kurii”. W swoim wpisie podkreślał także zaangażowanie resortu kultury, przedstawiając sprawę jako poważną.

"Krzyże obronimy, a zarazem już dziś zapowiadam: w miejsce tych usuniętych - społecznie, oddolnie - pojawią się nowe, w większej ilości"

- napisał dziennikarz.

"Społecznie postawimy ich więcej"

Sprawę skomentował również poseł Konfederacji Korony Polskiej Włodzimierz Skalik, oceniając ją jako „nie do przyjęcia”.

"To trzeba nagłośnić. Krzyże zostaną obronione, a jeśli zajdzie potrzeba, społecznie postawimy ich więcej. Nie ustąpimy!"

– podkreślił parlamentarzysta.

Apel i żadania Jewish.pl

Portal Jewish.pl już we wrześniu 2025 r. apelował o wysyłanie listów do Ministerstwa Kultury, wskazując na – jak pisał – „zniekształcanie historii Holokaustu w Treblince”. Krytykowano m.in. liczbę krzyży na terenie dawnego obozu pracy Treblinka I oraz sposób prezentowania proporcji ofiar:

"Teren obozu pracy Treblinka I został przekształcony w centrum polskiego i katolickiego męczeństwa (...). Wzywam Panią Minister do jak najrychlejszego przywrócenia pamięci tych ofiar."

- to fragment treści listu, który, zgodnie z apelem, czytelnicy Jewish.pl mieli wysyłać do MKiDN. 

Portal krytykował również umieszczenie obelisku upamiętniającego Jana Maletkę, zastrzelonego w 1942 r. podczas podawania wody Żydom transportowanym do Treblinki II:

"Pomnik ten jest bolesną kpiną z męczeństwa setek tysięcy Żydów (...). Wzywam Panią Minister do jak najszybszego usunięcia tego pomnika".

- czytamy w portalu Jewish.pl.

Obóz zagłady w Treblinka 

Treblinka (SS-Sonderkommando Treblinka) była jednym z największych niemieckich obozów zagłady funkcjonujących w czasie II wojny światowej. Od lipca 1942 r. do listopada 1943 r. zamordowano tam – według szacunków – 700–900 tys. ludzi, głównie Żydów deportowanych w ramach akcji „Reinhardt”.