Ten magiczny wpływ początku roku na nasze myślenie sam w sobie jest fenomenem. Dlaczego akurat teraz mamy dokonywać takich podsumowań i snuć prognozy na przyszłość? Muzułmanie obchodzą początek roku kiedy indziej a Chińczycy jeszcze kiedy indziej, może to właśnie ich kalendarz jest ważniejszy? To rzecz jasna myślenie magiczne, chcemy widzieć świat w wielkich lub mniejszych cyklach, jakoś tam uporządkowany. znając dotychczasowe cykle, wydaje się nam, że jesteśmy w stanie cos tam z przyszłości odgadnąć. Początek stycznia, początek roku, jest wiec w naszej kulturze początkiem snucia prognoz na przyszłość. Prognoz, lub proroctw.

Dwie wizje przyszłości

Istnieją w naszej cywilizacji, upraszczając nieco sprawę,  dwie linie narracji na temat nadchodzących czasów. Obie odnoszą się do mitycznego Złotego Wieku Ludzkości, problemem jest tylko umieszczenie tej epoki na osi czasu. W mitologiach antycznych Złoty Wiek znajdował się na samym początku. Od tamtej pory wszystko idzie tylko ku gorszemu. Zgadza się to mniej więcej z wizja biblijnego stworzenia, gdzie pierwotni ludzie żyją początkowo w rajskim ogrodzie, niczego im nie brakuje a następnie zostają wygnani w świat, który jest miejscem trudnym do życia, gdzie w człowiek będzie  „w pocie zdobywał owoce ziemi, która będzie rodziła mu ciernie i osty”.  W tej wizji, gdy świat zmierza już tylko ku gorszemu, pojawia się jeszcze jeden ważny element. Jest nim Armagedon, wizja nie tyle końca świata, jak to się potocznie określa, co raczej potężnej jego przebudowy, eukatastrofy jak to mawiali Grecy.

Drugi sposób patrzenia na oś czasu naszych dziejów to sposób, powiedzielibyśmy oświeceniowy. Zakłada on, że wiek Złoty Ludzkości znajduje się dopiero przed nami i ogólnie jest coraz lepiej a będzie jeszcze lepiej. Z tego sposobu patrzenia na rzeczywistość czerpały pełnymi garściami różne ideologie, także te najmroczniejsze jak komunizm i narodowy socjalizm. „By Ludzkość można było zbawić, trzeba się najpierw  z nią rozprawić. By człowiek był człowieka bratem trzeba go wpierw przećwiczyć batem” powiadał Jerzy Szpotański i warto pamiętać również o tym mrocznym aspekcie oświeceniowej, optymistycznej wizji przyszłych losów Ludzkości.

• Pilne doniesienia z granicy. Komunikat Straży Granicznej
• KRUS wydał komunikat dla rolników
• Rząd się przeliczył? Emerytury mogą wzrosnąć inaczej niż zapowiadano. GUS podał nowe dane
• IMGW wydał komunikat. Oto co nas czeka
• Fascynująca rozmowa z anonimowym Niemcem. „Narodowy socjalizm nie był wypadkiem przy pracy”
• Rolnicy oszukani? Mercosur kwestionuje zabezpieczenia obiecane przez Brukselę

Raz euforia, raz panika

W przewidywaniach nadchodzących miesięcy i lat daje się dostrzec pewną fluktuację. W latach dziewięćdziesiątych, po rozpadzie Związku Sowieckiego, po przyspieszeniu procesów globalizacyjnych wydawało się, że będziemy się już tylko bogacić i rozwiązywać swoje spory (nieliczne) na drodze pokojowych negocjacji. Takie wizje dominowały też w publicystyce, sztuce czy narracjach liderów opinii. Potem zaczęło się to zmieniać. Świat przestał jawić się jako miejsce do spokojnego grillowania i picia piwa. Okazało się, że konflikty nie zniknęły, istnieją poważne napięcia i zagrożenia. Natychmiast wzrosła popularność przeróżnych filmów katastroficznych związanych z motywem asteroidy, przebiegunowaniem Ziemi, globalną pandemią lub innymi plagami. Popularność wątków zagłady jest dowodem na to, jak bardzo głęboko zakorzeniony pozostaje w naszej kulturze motyw biblijnego Końca Czasów. Albo jak chcą inni – germańskiego Ragnaroku.  Wydaje się, że obecne czasy sprzyjają wizjom katastroficznym. Trwająca już czwarty rok wojna Rosji z Ukrainą, napięcia wokół Tajwanu, Grenlandii, Iranu, to najważniejsze lecz nie jedyne punkty zapalne na świecie. Do tego dochodzą stare straszaki ekologiczne, jakbyśmy je nazwali, czyli zmiany klimatu, asteroidy, pandemie... jest tego niemało. Wszelkiej maści Kasandry mają pole do popisu.

Rodzi się oczywiście pytanie – co ma w tej sytuacji czynić zwykły człowiek, który nie ma wpływu ani na wojnę o Grenlandię ani na wybuch światowej pandemii. Ponoć swego czasu święty Jan Bosko spytał chłopców grających w piłkę, co by zrobili gdyby otrzymali wiadomość, że za kwadrans nastąpi koniec świata. Wszyscy bardzo się przestraszyli, tylko jeden z chłopców, Dominik Savionio, odpowiedział niewzruszony – „Grałbym dalej w piłkę”. Został potem ogłoszony świętym. Zdaje się, że nic lepszego nie da się w tych sprawach poradzić.