Dr Adam Cyra: Emisariusz Pileckiego. Uciekinier z Auschwitz. Uznany za zdrajcę. Rehabilitacja po latach
Emisariusz Rotmistrza Witolda Pileckiego, uczestnik brawurowej ucieczki z KL Auschwitz samochodem w dniu 20 czerwca 1942 roku i bohater akcji pod Celestynowem przez lata uznawany był za zdrajcę. W dniu 25 września 2019 roku Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda dokonał pośmiertnej rehabilitacji żołnierza Armii Krajowej, Stanisława Jastera „Hela”. Jego rehabilitacji domagałem się w moich artykułach już w drugiej połowie lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku. Zginął z niesłusznym piętnem zdrajcy
Stanisław Gustaw Jaster urodził się 1 stycznia 1921 r. Mieszkał w Warszawie, gdzie tuż przed wybuchem wojny złożył egzamin maturalny w Gimnazjum im. Tadeusza Czackiego w Warszawie.
Klasa maturalna Gimnazjum im. Tadeusza Czackiego w Warszawie 1939 r., Stanisław Gustaw Jaster (w górnym rzędzie, najwyższy)
W czasie okupacji hitlerowskiej Jasterowie ukrywali w swoim mieszkaniu broń, stanowiącą pozostałość po kampanii wrześniowej. O aresztowaniu Stanisława Gustawa Jastera zadecydował przypadek. Został on schwytany podczas łapanki 19 września 1940 r. Znalazł się w więzieniu na Pawiaku, a 23 listopada 1940 r. został przywieziony do KL Auschwitz, gdzie otrzymał numer 6438.
W dniu 20 czerwca 1942 r. Jaster zbiegł z obozu wraz z trzema innymi więźniami: Kazimierzem Piechowskim (nr 918), Eugeniuszem Benderą (nr 8502) i Józefem Lempartem (nr 3419). Wszyscy byli przebrani w mundury niemieckie i uciekali z bronią oraz granatami, wykradzionym samochodem SS - Steyer Puch 220.
Kiedy dotarł do Warszawy, w swoim rodzinnym domu nikogo już nie zastał, bowiem kilka dni później, po stwierdzeniu ucieczki, gestapo aresztowało jego rodziców.
Ojciec zginął w KL Auschwitz 3 grudnia 1942 r. Matka początkowo więziona była na Majdanku, później została przewieziona do KL Auschwitz II-Birkenau, gdzie zmarła 26 lipca 1943 r.
Jaster - syn po swej ucieczce z obozu oświęcimskiego skontaktował się z podziemną organizacją. Stał się żołnierzem Armii Krajowej i członkiem oddziału "Osa-Kosa 30", który był wydzielonym oddziałem w strukturach Kierownictwa Dywersji AK. Przekazał Komendzie Głównej AK raport od rotmistrza Witolda Pileckiego o sytuacji w KL Auschwitz-Birkenau.
Uczestniczył w wielu akcjach bojowych. Walczył między innymi pod Celestynowem 20 maja 1943 r. - w czasie udanej akcji żołnierzy batalionu "Zośka". Dokonano wówczas odbicia więźniów politycznych przewożonych z Majdanka do Oświęcimia. Wyróżnił się w tej akcji szczególna odwagą i opanowaniem.
Po przeprowadzonych przez gestapo aresztowaniach Jastera podejrzewano o zdradę. W niewyjaśnionych do dzisiaj okolicznościach stracono go latem 1943 r.
Adam Cyra
Klasa maturalna Gimnazjum im. Tadeusza Czackiego w Warszawie 1939 r., Stanisław Gustaw Jaster (w górnym rzędzie, najwyższy)
W czasie okupacji hitlerowskiej Jasterowie ukrywali w swoim mieszkaniu broń, stanowiącą pozostałość po kampanii wrześniowej. O aresztowaniu Stanisława Gustawa Jastera zadecydował przypadek. Został on schwytany podczas łapanki 19 września 1940 r. Znalazł się w więzieniu na Pawiaku, a 23 listopada 1940 r. został przywieziony do KL Auschwitz, gdzie otrzymał numer 6438.
W dniu 20 czerwca 1942 r. Jaster zbiegł z obozu wraz z trzema innymi więźniami: Kazimierzem Piechowskim (nr 918), Eugeniuszem Benderą (nr 8502) i Józefem Lempartem (nr 3419). Wszyscy byli przebrani w mundury niemieckie i uciekali z bronią oraz granatami, wykradzionym samochodem SS - Steyer Puch 220.
Kiedy dotarł do Warszawy, w swoim rodzinnym domu nikogo już nie zastał, bowiem kilka dni później, po stwierdzeniu ucieczki, gestapo aresztowało jego rodziców.
Ojciec zginął w KL Auschwitz 3 grudnia 1942 r. Matka początkowo więziona była na Majdanku, później została przewieziona do KL Auschwitz II-Birkenau, gdzie zmarła 26 lipca 1943 r.
Jaster - syn po swej ucieczce z obozu oświęcimskiego skontaktował się z podziemną organizacją. Stał się żołnierzem Armii Krajowej i członkiem oddziału "Osa-Kosa 30", który był wydzielonym oddziałem w strukturach Kierownictwa Dywersji AK. Przekazał Komendzie Głównej AK raport od rotmistrza Witolda Pileckiego o sytuacji w KL Auschwitz-Birkenau.
Uczestniczył w wielu akcjach bojowych. Walczył między innymi pod Celestynowem 20 maja 1943 r. - w czasie udanej akcji żołnierzy batalionu "Zośka". Dokonano wówczas odbicia więźniów politycznych przewożonych z Majdanka do Oświęcimia. Wyróżnił się w tej akcji szczególna odwagą i opanowaniem.
Po przeprowadzonych przez gestapo aresztowaniach Jastera podejrzewano o zdradę. W niewyjaśnionych do dzisiaj okolicznościach stracono go latem 1943 r.
Adam Cyra
Treść redakcyjna
Komentarzy: 0
Data publikacji: 29.09.2019 04:01
Komunikat dla posiadaczy paneli fotowoltaicznych
04.06.2026 09:00
Komentarzy: 0
Instalacje fotowoltaiczne w ostatnich latach stały się symbolem nowoczesnej i ekologicznej energetyki. Minister energii Miłosz Motyka poinformował o szczegółach nowego rozporządzenia. Szef resortu zapewnił, że nie będzie zapisów pozwalających zdalnie wyłączyć przydomowe instalacje fotowoltaiczne.
Czytaj więcej
Prawo i Sprawiedliwość goni Koalicję Obywatelską [NOWY SONDAŻ]
04.06.2026 08:32
Komentarzy: 0
Najnowszy sondaż dla Polsat News pokazuje, że do Sejmu weszłoby pięć ugrupowań, a rywalizacja o pierwsze miejsce jest wyrównana. Największym poparciem cieszy się Koalicja Obywatelska, jednak jej przewaga nad głównymi konkurentami nie jest duża. Drugą pozycję zajmuje Prawo i Sprawiedliwość.
Czytaj więcej
IMGW wydał ostrzeżenie I stopnia dla mieszkańców sześciu województw
04.06.2026 08:08
Komentarzy: 0
IMGW wydał w czwartek ostrzeżenia I stopnia przed burzami dla czterech województw w zachodniej części Polski oraz dla dwóch na południowym wschodzie. Na zachodzie burzom będą towarzyszyć silne porywy wiatru, na wschodzie silne opady deszczu.
Czytaj więcej
Gratka dla miłośników astronomii. Już wkrótce niezwykłe zjawisko
03.06.2026 22:38
Komentarzy: 0
Miłośnicy obserwacji nieba mają powody do zadowolenia. Według prognoz w najbliższych dniach może dojść do silnej burzy geomagnetycznej, która zwiększy szanse na pojawienie się zorzy polarnej nad Polską. Jeśli przewidywania się sprawdzą, kolorowe światła mogą być widoczne nie tylko na północy kraju, ale również w innych regionach.
Czytaj więcej
Nowy sondaż w Niemczech. Katastrofalna ocena stanu niemieckiej gospodarki
03.06.2026 22:31
Komentarzy: 0
Aż 40 proc. Niemców uważa, że sytuacja gospodarcza kraju jest zła, a kolejne 45%, że "niezbyt dobra" – wynika z najnowszego sondażu Infratest dimap dla ARD. To najwyraźniejszy sygnał pogarszających się nastrojów społecznych od początku roku. Wyniki badania są szczególnie istotne także dla Polski, której gospodarka jest silnie powiązana z rynkiem niemieckim.
Czytaj więcej