W ciągu minionych dziesięcioleci powstały tysiące publikacji na temat II wojny światowej, począwszy od krytycznych analiz naukowych, a skończywszy na komiksach i ilustrowanych publikacjach dla najmłodszych. Twórcy książki The Arithmetic of War: WWII Battles in 15 Infographics poszli własną drogą. Bazując na twardych danych statystycznych i faktach, przedstawili legendarne bitwy II wojny światowej za pomocą nietradycyjnych form przekazu.

Tytułowa arytmetyka wojny powinna budzić skojarzenie ze ścisłymi obliczeniami dotyczącymi wojny. Publikacja zawiera dokładne i bardzo wymowne zestawienia liczbowe. Dlaczego jest to ważne?

„Musimy pamiętać o liczbach, aby zilustrować skalę zaangażowanych sił i środków. Trzeba uwzględniać liczby, by rozumieć, dlaczego wydarzenia miały taki, a nie inny przebieg. W liczbach często jest wyjaśnienie rozwoju wypadków” – zaznaczył dr hab. Grzegorz Berendt, dyrektor Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.

Bez cienia przesady można stwierdzić, że prezentowana publikacja jest przełomowa pod względem eksponowania treści historycznych. Nie jest to typowy album, lecz raczej kompendium wiedzy, w którym ważne treści łączą się z odważną, nowatorską formą. Ogółem w książce wykorzystano 129 autorskich infografik, 60 oryginalnych map, 298 archiwalnych fotografii oraz 40 rysunków broni, pojazdów i samolotów. Aby lepiej przybliżyć realia epoki, zamieszczono też reprodukcje plakatów historycznych

– Pięknie zaprojektowana i ilustrowana prezentacja głównych bitew II wojny światowej dostarcza masę informacji, w większości nowych, z polskiej perspektywy wojny, wraz z godną podziwu jasną i pouczającą relacją z szerszego ujęcia konfliktu – od Europy Zachodniej po Daleki Wschód. To doskonałe źródło dla osób badających historię tego konfliktu zbrojnego, z którego mogą się uczyć nawet specjaliści – z recenzji prof. Richarda J. Evansa.

Esencją treści albumu jest graficzna i tekstowa prezentacja 15 najważniejszych bitew na frontach II wojny światowej, łącznie z sylwetkami dowódców, profilem używanego sprzętu, a przede wszystkim – z licznymi zestawieniami statystycznymi zarówno w formie opisowej, jak i graficznej. Wiele spośród tych danych może być zaskakujących i nieoczywistych nawet dla historyków. Z kolei atrakcyjna i twórcza forma projektu graficznego książki zdecydowanie ułatwia przyswojenie treści oraz pobudza wyobraźnię odbiorcy.

– Poszczególne elementy bitewne są dla czytelnika wizualnie ekscytujące – przekazują esencję walki, którą opisują. […] Każdy odbiorca tej książki musi zrozumieć kształt i zakres II wojny światowej oraz straszliwe straty, które wywołała. Połączenie obrazów i słów wywiera potężny efekt. […] Co więcej, materiał powinien skłonić ludzi do lepszego poznania konfliktu i jego rozstrzygnięć – z recenzji prof. Richarda Overy’ego.

I właśnie synteza twórczego połączenia obrazu ze słowem była głównym założeniem autorskim opisywanego albumu. Prosty język faktów historycznych i liczb jest przy tym wymowny i sugestywny; tworzy zwartą całość i sprawia, że po książkę może sięgnąć każdy, niezależnie od wiedzy historycznej. Dzięki wydaniu publikacji w języku angielskim będą mogli z niej skorzystać czytelnicy na całym świecie.

W realizację projektu The Arithmetic of War było zaangażowanych 18 specjalistów z Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. W efekcie powstał album składający się z 15 zasadniczych rozdziałów, których konstrukcja graficzna i tekstowa została tak zaprojektowana i zakomponowana, by dostarczyć czytelnikom jak najwięcej wiedzy i wrażeń.

W publikacji wykorzystano m.in. materiały zdjęciowe pochodzące z zasobów Narodowego Archiwum Cyfrowego.

The Arithmetic of War: WWII Battles in 15 Infographics, red. Natalia Gawryluk, Karol Szejko, Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsk, Gdańsk 2022, ISBN 978-83-65957-43-6, ss. 148.