Ordo Iuris: Przeciwko ideologicznym atakom w miejscu pracy – poradnik dla pracowników, przedsiębiorców, lekarzy i wykładowców

W Polsce i na świecie dochodzi do licznych przypadków naruszania wolności sumienia pracowników, przedsiębiorców, nauczycieli czy lekarzy. W wielu tego typu sytuacjach interweniował Instytut Ordo Iuris, pomagając m.in. Januszowi Komendzie, zwolnionemu z IKEA za cytowanie Biblii czy prof. Ewie Budzyńskiej, ukaranej naganą za prowadzenie wykładów o rodzinie. Prawnicy Instytutu przygotowali poradnik, w którym wskazują na prawne gwarancje wolności sumienia oraz przedstawiają środki służące egzekwowaniu swoich uprawnień. Publikacja została zaprezentowana podczas konferencji prasowej.
 Ordo Iuris: Przeciwko ideologicznym atakom w miejscu pracy – poradnik dla pracowników, przedsiębiorców, lekarzy i wykładowców
/ pixabay.com

POBIERZ PORADNIK - LINK

Do najbardziej znanych przypadków naruszania podstawowych wolności w miejscu pracy należy sprawa Janusza Komendy. Mężczyzna został zwolniony z sieci IKEA, po tym jak na firmowym forum zamieścił dwa cytaty z Biblii. Jego wpis był reakcją na promowanie przez pracodawcę postulatów ruchu LGBT. Po długiej batalii procesowej, sąd nakazał przywrócenie mężczyzny do pracy. Janusza Komendę reprezentował Instytut Ordo Iuris.

Pracodawca nie ma prawa przekazywać, wbrew woli pracownika, informacji o charakterze ideologicznym

Autorzy poradnika podkreślają, że pracodawca nie ma prawa przekazywać, wbrew woli pracownika, informacji o charakterze ideologicznym. Nie może również zmuszać osoby, którą zatrudnia do zmiany przekonań lub brania udziału w wydarzeniach nacechowanych ideologicznie. Pracodawca nie jest też uprawniony do wymuszania na pracowniku ujawnienia jego wyznania lub przekonań, natomiast pracownik może uzewnętrzniać swoje przekonania, w tym te religijne. Ordo Iuris wskazuje także na środki, jakie pracownik może podjąć w przypadku otrzymania z przyczyn ideologicznych kary porządkowej, zwolnienia z pracy lub innych form dyskryminacji. Przykładowo, w sytuacji niezasadnego wypowiedzenia przez przełożonego umowy o pracę, pracownik może żądać, aby sąd orzekł o bezskuteczności wypowiedzenia lub zasądził odszkodowanie.

Zagrożone bywa również prawo do sprzeciwu sumienia przedsiębiorców

Obecnie zagrożone bywa również prawo do sprzeciwu sumienia przedsiębiorców. Przykładem jest sprawa Adama Jacka – reprezentowanego przez Ordo Iuris drukarza z Łodzi, który odmówił wydruku materiałów promujących organizację LGBT. Początkowo mężczyzna był skazywany przez sądy niższych instancji, natomiast uniewinnił go Sąd Apelacyjny w Łodzi. Wyrok ten potwierdził Sąd Najwyższy. W 2019 r. Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność z Konstytucją art. 138 Kodeksu wykroczeń, który utrudniał przedsiębiorcom korzystanie z wolności sumienia. Dzięki temu, przedsiębiorca odmawiający wykonania usługi ze względu na sprzeciw sumienia, nie może być pociągany do odpowiedzialności karnej.

Ochronę wolności sumienia mają również lekarze

Prawo do powołania się na ochronę wolności sumienia mają również lekarze. Potwierdzają to Ustawa o zawodach lekarza i dentysty oraz Kodeks Etyki Lekarskiej. Zgodnie z polskim prawem, lekarzom przysługuje prawo odmowy wykonania zabiegu ze względu na uzasadniony osąd moralny, który kwalifikuje wykonanie tego obowiązku jako etycznie niegodziwe (obiektywne zło). Dotyczy to m.in. sytuacji lekarzy, którzy odmawiają przeprowadzenia aborcji czy przepisania środków antykoncepcyjnych lub wczesnoporonnych. Lekarz nie ma przy tym obowiązku wskazywania innego medyka lub placówki, w którym byłoby możliwe np. wykonanie aborcji. Ze sprzeciwu sumienia korzystać mogą też pielęgniarki, położne i farmaceuci.

Także w tego typu sytuacjach interwencje podejmował Instytut Ordo Iuris. Prawnicy reprezentują w postępowaniu m.in. prof. Bogdana Chazana, który został odwołany z funkcji dyrektora Szpitala im. Świętej Rodziny w Warszawie za to, że odmówił przeprowadzenia aborcji, powołując się na klauzulę sumienia. Instytut interweniował również w sprawie farmaceutki, którą Okręgowy Sąd Aptekarski w Krakowie ukarał naganą za odmowę sprzedaży środka wczesnoporonnego. Na skutek złożonego odwołania, Naczelny Sąd Aptekarski uchylił orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Naruszanie wolności akademickiej

W Polsce dochodziło również do przypadków naruszania wolności akademickiej. Spotkała się z tym chociażby prof. Ewa Budzyńska, która została ukarana naganą przez Komisję Dyscyplinarną Uniwersytetu Śląskiego za to, że na wykładach dotyczących rodziny m.in. wskazywała na negatywne konsekwencje posyłania dzieci do żłobków czy nazwała człowiekiem dziecko w prenatalnej fazie rozwoju. To orzeczenie uchyliła później Komisja Dyscyplinarna przy Ministrze Edukacji i Nauki.

Wolność wyrażania poglądów zapewnia w Polsce art. 54 Konstytucji. Jego uzupełnieniem jest art. 73 ustawy zasadniczej, który gwarantuje wolność akademicką oraz wolność prowadzenia badań naukowych i nauczania. Wyrażenie własnych przekonań przez wykładowcę samo w sobie nie uchybia obowiązkom ani godności nauczyciela akademickiego, zatem (zgodnie z Prawem o szkolnictwie wyższym i nauce) nie może być podstawą do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego wobec niego. W przypadku jednak wydania postanowienia o poleceniu rzecznikowi dyscyplinarnemu prowadzenia postępowania wyjaśniającego, pracownik naukowy ma prawo do złożenia zażalenia. Z kolei, gdyby rzecznik dyscyplinarny skierował wniosek o ukaranie w sprawie dotyczącej przekonań religijnych, światopoglądowych lub filozoficznych do uczelnianej komisji dyscyplinarnej, wykładowca może złożyć odwołanie do komisji dyscyplinarnej przy ministrze. W sytuacji niekorzystnego orzeczenia, nauczyciel akademicki ma prawo odwołać się do Sądu Apelacyjnego w Warszawie.


Oceń artykuł
Wczytuję ocenę...

 

POLECANE
Poseł Konfederacji… „porwał” choinkę z gmachu sądu. Opublikowano nagranie Wiadomości
Poseł Konfederacji… „porwał” choinkę z gmachu sądu. Opublikowano nagranie

– Twierdził, że choinka przeczy chrześcijańskiemu systemowi wartości i stanowi agresywną propagandę – opisuję sprawę sędzia Marzena Stoces, która była świadkiem całego zdarzenia.

Sikorski zapłaci za swoje skandaliczne słowa? „Wcale o to nie zabiega” Wiadomości
Sikorski zapłaci za swoje skandaliczne słowa? „Wcale o to nie zabiega”

Nie milkną echa skandalicznej wypowiedzi Radosława Sikorskiego. Nawet „Gazeta Wyborcza” nazwała słowa europosła PO „medialną katastrofą”.

Granica z Białorusią. Straż Graniczna publikuje niepokojące nagranie Wiadomości
Granica z Białorusią. Straż Graniczna publikuje niepokojące nagranie

Tylko w tym miesiącu przez Białoruś do Polski i na terytorium Unii Europejskiej próbowało dostać się 1250 osób.

Zbigniew Kuźmiuk: PO i Polska 2050 próbują „wysadzić w powietrze” kompromis z Brukselą Wiadomości
Zbigniew Kuźmiuk: PO i Polska 2050 próbują „wysadzić w powietrze” kompromis z Brukselą

Wprawdzie duża część opozycji, wstrzymując się od głosu w sprawie nowelizacji ustawy o Sądzie Najwyższym, pozwoliła ją uchwalić w kształcie wynegocjowanym z Komisją Europejską przez ministra ds. europejskich Szymona Szynkowskiego vel Sęk (w sytuacji kiedy posłowie Solidarnej Polski głosowali przeciw), ale dalsze jej działania pokazują, że była to decyzja wizerunkowa (trudno paraliżować uchwalenie ustawy w sytuacji, kiedy publicznie zapewnia się, że jest się za jak najszybszym pozyskaniem środków z KPO).

Katowice: Pod gruzami kamienicy znaleziono ciało drugiej osoby Wiadomości
Katowice: Pod gruzami kamienicy znaleziono ciało drugiej osoby

Odnaleziono ciało drugiej z osób poszukiwanych po wybuchu w kamienicy w Katowicach – poinformował wojewoda śląski Jarosław Wieczorek. Jak zaznaczył, pod gruzami prawdopodobnie już nikogo nie ma, ale nadal trwają działania ratunkowo-poszukiwawcze.

Burza w Pałacu Buckingham. Książę eksmitowany przez króla Karola III Wiadomości
Burza w Pałacu Buckingham. Książę eksmitowany przez króla Karola III

Jak podają brytyjskie media, kontrowersyjny książę Andrzej został eksmitowany z Pałacu Buckingham na skutek decyzji króla Karola III.

Belgijska gazeta o „polskich obozach koncentracyjnych”. Jest interwencja Wiadomości
Belgijska gazeta o „polskich obozach koncentracyjnych”. Jest interwencja

W związku z publikacją w belgijskiej, flamandzkojęzycznej gazecie „Het Laatste Nieuws”, która użyła nieakceptowalnego określenia „polskie obozy koncentracyjne”, Ambasada RP w Brukseli podjęła w czwartek interwencję. – To Niemcy ponoszą odpowiedzialność za Holocaust i obozy koncentracyjne, w tym Auschwitz-Birkenau, a nie Polacy – powiedział PAP ambasador Polski w Królestwie Belgii Rafał Siemianowski.

„Tego boi się TVN”. Były współpracownik stacji ujawnia korespondencję Wiadomości
„Tego boi się TVN”. Były współpracownik stacji ujawnia korespondencję

Były współpracownik telewizji TVN operator Kamil Różalski opublikował na Twitterze korespondencję. Ma ona przedstawiać fragmenty wiadomości innych pracowników TVN, którzy opowiadają o patologiach, jakie miały mieć miejsce podczas ich pracy w stacji.

Nie tylko Leopardy. Polska przekaże Ukrainie dodatkowo 60 czołgów, w tym 30 PT-91 Twardy Wiadomości
Nie tylko Leopardy. Polska przekaże Ukrainie dodatkowo 60 czołgów, w tym 30 PT-91 Twardy

„Dziękuję Polsce za tak ważne decyzje o przekazaniu Ukrainie 60 polskich czołgów, spośród których 30 to słynne PT-91 Twardy, a także 14 maszyn Leopard 2” – napisał w piątek po polsku na Twitterze prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski, odnosząc się do czwartkowych zapowiedzi premiera Mateusza Morawieckiego o kolejnych dostawach uzbrojenia dla Kijowa. W podobnym tonie wypowiedział się w piątek ukraiński premier Denys Szmyhal.

26 zastępów straży pożarnej, w drodze kolejni ratownicy. Wielka akcja służb po wybuchu gazu w Katowicach Wiadomości
26 zastępów straży pożarnej, w drodze kolejni ratownicy. Wielka akcja służb po wybuchu gazu w Katowicach

Po wybuchu – najprawdopodobniej gazu – w kamienicy należącej do parafii ewangelicko-augsburskiej w Katowicach strażacy przeszukują gruzowisko, by dotrzeć do jednej osoby, która powinna być w środku. Z budynku wyprowadzono wcześniej siedem osób, w tym dwoje dzieci; pięć z nich trafiło do szpitali.

Marsz
Godności
Emerytury
Stażowe