Odbiór nowego domu to kluczowy moment, w którym nabywca ma prawo dokładnie sprawdzić, czy deweloper zrealizował swoje zobowiązania zgodnie z umową. W przypadku wykrycia usterek konieczne jest ich odnotowanie w protokole odbioru. Protokół ten stanowi ważny dowód, że wady zostały zauważone na etapie odbioru, a deweloper ma obowiązek je usunąć w wyznaczonym terminie. Powyższe wynika m.in. z ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego, zwanego ustawą deweloperską. Akt ten określa zasady i tryb dokonywania odbioru lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego oraz zasady odpowiedzialności nabywcy i dewelopera w tym zakresie. Jeśli zatem deweloper nie wywiąże się z tego obowiązku, prawo przewiduje kilka rozwiązań, z których nabywca może skorzystać, by dochodzić swoich praw.

CZYTAJ TAKŻE: Lasy w Polsce stały się poligonem wojen kulturowych

Kto ma obowiązek usunąć usterkę

Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, który także obowiązuje obok przepisów ustawy deweloperskiej, deweloper, jako sprzedawca, odpowiada za wady fizyczne rzeczy, które istniały w chwili przejścia ryzyka na kupującego lub wynikły z przyczyn tkwiących w rzeczy sprzedanej w tej chwili. Oznacza to, że jeżeli podczas odbioru nabywca wykrył usterki, deweloper jest zobowiązany je usunąć. Jeśli jednak deweloper tego nie zrobił w określonym terminie, nabywca ma kilka opcji, jeśli wada nie zostanie naprawiona. Może domagać się obniżenia ceny, odstąpić od umowy (jeżeli wada ma charakter istotny) lub żądać usunięcia wady. W praktyce najczęściej nabywca decyduje się na żądanie usunięcia usterki, co daje deweloperowi szansę na naprawienie problemu bez konieczności eskalacji sporu. Jednak jeśli deweloper nie przystąpi do usunięcia wad, kupujący ma prawo samodzielnie dokonać naprawy na jego koszt. Oznacza to, że nabywca może zlecić naprawę usterek innej firmie i następnie obciążyć dewelopera kosztami.

Jeśli umowa deweloperska przewiduje kary umowne za opóźnienia w usuwaniu wad, warto sprawdzić, czy deweloper jest zobowiązany do zapłaty dodatkowych odsetek lub kar za niedotrzymanie terminów. Kary umowne to często skuteczny środek nacisku na dewelopera, który może go skłonić do szybszego usunięcia usterek. Tego typu zapisy w umowach deweloperskich nie są rzadkością i mogą być dużą pomocą dla kupującego.

Nabywca ma prawo skierować sprawę do sądu

Oprócz rękojmi w niektórych przypadkach kupujący może mieć prawo do skorzystania z gwarancji, jeśli taka została udzielona przez dewelopera. Gwarancja to dodatkowe zobowiązanie, które może obejmować zarówno naprawę wad, jak i inne świadczenia, przekraczające standardowe zobowiązania wynikające z rękojmi.

Jeżeli wszystkie powyższe kroki nie przyniosą rezultatu, nabywca ma prawo skierować sprawę do sądu. W takim przypadku sąd może nakazać deweloperowi usunięcie wad lub zasądzić odszkodowanie. Ważne jest, aby posiadać odpowiednią dokumentację – protokół odbioru, pisemne wezwania do usunięcia usterek oraz wszelkie inne dowody, które mogą być przydatne w postępowaniu. Spór z deweloperem w sądzie to ostateczność, ale czasami jest to jedyny skuteczny sposób, aby zmusić go do wypełnienia swoich zobowiązań.

CZYTAJ TAKŻE: Nowa świecka ekoreligia – nowy numer "Tygodnika Solidarność"