Co musisz wiedzieć:

• Obecnie koszt ETS stanowi 59 proc. ceny energii.
• Zdaniem KE ogólne wezwanie do wprowadzenia technologii zerowych netto (wezwanie IF25 NZT) ma na celu wypełnienie luk inwestycyjnych.
• Projekty, które mogą ubiegać się o unijne fundusze, zostaną ocenione na podstawie ich potencjału w zakresie redukcji emisji gazów cieplarnianych, stopnia innowacyjności, dojrzałości projektu, powtarzalności i efektywności kosztowej.

Cele

Wezwanie do Net-Zero Technologies na rok 2025 z budżetem €2,9 miliarda, trzecia aukcja na produkcję wodoru w ramach Europejskiego Banku Wodoru z budżetem €1,3 miliarda oraz pierwsza w historii aukcja na dekarbonizację ciepła procesów przemysłowych w ramach Banku Dekarbonizacji Przemysłu z budżetem €1 miliarda.

• KRUS wydał komunikat dla rolników
• Ważny komunikat dla mieszkańców Wrocławia
• Wyłączenia prądu. Ważny komunikat dla mieszkańców Śląska
• Ogromne złoża na Bałtyku. Niemcy nie pytali Polski o zdanie
• Pilne doniesienia z granicy. Straż Graniczna opublikowała komunikat
• Polacy żegnają Niemcy. Dane nie pozostawiają złudzeń
• Jarosław Kaczyński ukarany. Jest decyzja komisji

Czyste Porozumienie Przemysłowe

„Łącznie możliwości te stanowią ważny krok naprzód w osiąganiu celów UE w zakresie klimatu i energii do 2030 r. oraz neutralności klimatycznej do 2050 r. Przyniosą one również znaczący wkład w postęp w zakresie czystej transformacji i doprowadzą do zawarcia Czystego Porozumienia Przemysłowego, zwiększając konkurencyjność i odporność europejskiego przemysłu”

- stwierdziła Komisja Europejska w specjalnie wydanym komunikacie.

Napędzanie czystej transformacji przemysłowej Europy

Zdaniem Komisji Europejskiej ogólne wezwanie do wprowadzenia technologii zerowych netto (wezwanie IF25 NZT) ma na celu wypełnienie luk inwestycyjnych, przyciągnięcie kapitału publicznego i prywatnego oraz wzmocnienie wiodącej pozycji Europy w produkcji i wdrażaniu czystych technologii.

Innowacyjna dekarbonizacja

Dysponując budżetem w wysokości €2,9 miliarda, KE wspiera projekty dekarbonizacji, które wykazują wysoce innowacyjne technologie i procesy, a są wystarczająco dojrzałe i mają znaczny potencjał ograniczenia emisji gazów cieplarnianych (GHG). Obejmuje projekty o różnej skali, a także te skupiające się na produkcji komponentów do energii odnawialnej, magazynowaniu energii, pompach ciepła i produkcji wodoru, w tym akumulatorów do pojazdów elektrycznych.

Kryteria oceny

Projekty, które mogą ubiegać się o unijne fundusze, zostaną ocenione na podstawie ich potencjału w zakresie redukcji emisji gazów cieplarnianych, stopnia innowacyjności, dojrzałości projektu, powtarzalności i efektywności kosztowej.

„Uznając, że innowacje na małą skalę mogą odegrać ważną rolę w europejskich wysiłkach na rzecz dekarbonizacji, powstanie nowy specjalny punkt bonusowy dla projektów koordynowanych i wdrażanych wyłącznie przez MŚP”

- stwierdza Komisja Europejska.

Wspieranie transformacji przemysłowej poprzez wodór

Czysty wodór stanowi ważną alternatywę dla paliw kopalnych i jest coraz częściej wykorzystywany do dekarbonizacji przemysłu ciężkiego i sektorów transportu. Trzecia aukcja w ramach Europejskiego Banku Wodoru (IF25 Hydrogen Auction) o wartości €1,3 miliarda ma na celu zapewnienie opłacalnego wsparcia dla produkcji odnawialnych paliw pochodzenia niebiologicznego (RFNBO) wodoru lub elektrolitycznego wodoru niskoemisyjnego w trzech tematach, w tym nowy temat dla producentów wodoru z odbiorcami morskimi lub lotniczymi.

Projekty wybrane w ramach aukcji otrzymają wsparcie w formie stałej premii za zweryfikowaną i certyfikowaną produkcję wodoru przez okres maksymalnie 10 lat.

Dekarbonizacja ciepła z procesów przemysłowych

Pierwsza ogólnoeuropejska aukcja dekarbonizacji ciepła z procesów przemysłowych (IF25 Heat Auction) jest kamieniem milowym w utworzeniu przyszłego Banku Dekarbonizacji Przemysłu, który zajmie się jednym z największych źródeł emisji gazów cieplarnianych w UE. Do €1 miliarda zostanie wykorzystane na wsparcie zelektryfikowanej i bezpośrednio odnawialnej produkcji ciepła, która obecnie odpowiada za trzy czwarte emisji przemysłowych. Wsparcie zostanie wystawione na aukcji i przyznane projektom, które mogą zapewnić najbardziej opłacalną redukcję emisji CO2, zmniejszając różnicę w kosztach między zrównoważonymi rozwiązaniami a alternatywami opartymi na paliwach kopalnych w zakresie ciepła z procesów przemysłowych.

Aukcja, otwarta dla projektów o różnej wielkości i obejmujących wszystkie sektory przemysłu, będzie wspierać wdrażanie technologii takich jak pompy ciepła, kotły elektryczne, ogrzewanie oporowe i indukcyjne, rozwiązania w zakresie bezpośredniego ciepła odnawialnego (słonecznego lub geotermalnego), a także projekty hybrydowe łączące różne technologie. Wsparcie przyznawane jest w formie stałej premii opartej na produkcji, powiązanej ze zweryfikowaną dekarbonizowaną produkcją ciepła i wypłacanej przez okres maksymalnie pięciu lat.

Ponadto państwa członkowskie mają możliwość skorzystania z procesu oceny Funduszu Innowacji i usprawnionego procesu zatwierdzania pomocy państwa. Dzięki programowi „Aukcje jako usługa” mogą przeznaczyć środki krajowe na wsparcie projektów, które spełniły kryteria oceny, ale nie zostały wybrane do finansowania z Funduszu Innowacji ze względu na ograniczenia budżetowe. Niemcy i Hiszpania potwierdziły swój udział w aukcjach. Niemcy przeznaczą kolejne €1,3 miliarda środków krajowych na wsparcie krajowych projektów produkcji wodoru RFNBO. Hiszpania przeznaczy także łącznie €465 mln środków krajowych, z czego €415 mln na wsparcie projektów wodorowych, a dodatkowe €50 mln na wsparcie projektów przemysłowej dekarbonizacji ciepła.

Następne kroki

Nabór wniosków w ramach IF25 NZT będzie otwarty do 23 kwietnia 2026 r. do godziny 17:00 za pośrednictwem Portalu Finansowania i Przetargów UE. W przypadku aukcji wodoru IF25 i aukcji ciepła IF25 oferenci mają czas do dnia 19 lutego 2026 r. do godziny 17:00 na złożenie wniosku za pośrednictwem portalu finansowania i przetargów UE. Dni informacyjne dla obu aukcji odbędą się 10 grudnia 2025 r. Oczekuje się, że zwycięscy oferenci podpiszą umowy o dotację w ciągu dziewięciu miesięcy od zamknięcia naboru.

Fundusz Innowacji

Fundusz Innowacji jest jednym z największych na świecie programów finansowania demonstracji i komercjalizacji innowacyjnych technologii niskoemisyjnych, finansowanym z przychodów z EU ETS. Fundusz, którego szacowany budżet na lata 2020–2030 wynosi około €40 miliardów dolarów), ma na celu stworzenie zachęt finansowych dla przedsiębiorstw i organów publicznych do inwestowania w najnowocześniejsze technologie niskoemisyjne oraz wspieranie przejścia Europy na neutralność klimatyczną.

275 projektów otrzymało wsparcie

Licząc wszystkie trwające projekty i te będące w trakcie przygotowywania umowy o dotację, Fundusz Innowacji przyznał obecnie ponad €15,8 miliarda na wsparcie ponad 275 projektów w ramach swoich poprzednich zaproszeń do składania wniosków. Zarówno aukcje wodoru, jak i ciepła opierają się na konkurencyjnym, rynkowym podejściu i modelu płatności za ofertę. Oferty są uszeregowane według ceny w ramach każdego tematu i przyznawane do czasu przydzielenia dostępnego budżetu. W przypadku aukcji wodoru oferty są uszeregowane według ceny w euro za kilogram wyprodukowanego wodoru; w przypadku aukcji ciepła – według ceny w euro za tonę zredukowanego CO2.

W ramach aukcji pomoc w rozwoju projektów (PDA) pozostaje dostępna dla projektów chcących poprawić swoją dojrzałość poprzez wysokiej jakości wsparcie doradztwa technicznego i finansowego zapewniane przez Europejski Bank Inwestycyjny. Ponadto pieczęć Platformy Strategicznych Technologii dla Europy (STEP) zostanie przyznana projektom spełniającym wszystkie kryteria oceny, w tym zarówno tym wybranym do finansowania, jak i tym, które nie wynikają z ograniczeń budżetowych. Celem pieczęci jest ułatwienie wysokiej jakości projektom dostępu do dodatkowego finansowania publicznego i prywatnego.

Rośnie udział ETS w kosztach energii

Obecnie koszt ETS stanowi 59 proc. ceny energii. W zeszłym roku było to około 50 proc. Za to zatem, żeby przedsiębiorstwa mogły otrzymywać dotacje, obywatele płacą słoną cenę.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Co to jest ETS? To system handlu pozwoleniami na emisję CO2 prowadzonego głównie przez spekulantów.

Czy ETS przyczynia się do poprawy klimatu? Nie. ETS nie ma najmniejszego wpływu na klimat, ma za to negatywny wpływ na ceny energii.

Czy ETS to podatek sprawiedliwy? Nie. Obywatele, często ubodzy, płacą go, aby bogate przedsiębiorstwa mogły inwestować w zielone technologie.