Hanna Dobrowolska: Program rządu „Przyjazna szkoła” dyskryminuje polskie dzieci

Oto edukacja włączająca  bez zasłony dymnej - wykluczająca jednych, by innych włączyć. Czy nie po to, by zmienić cały szkolny organizm i uczynić go niewydolnym, podobnie jak stało się to na „wzorcowym” Zachodzie?
szkoła - zdj. symboliczne
szkoła - zdj. symboliczne / pixabay

Co musisz wiedzieć?

  • Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło w komunikacie z 15 lipca br. rozpoczęcie rządowego programu wyrównywania szans edukacyjnych „Przyjazna szkoła” na lata 2025-2027 finansowanego ze środków UE”.
  • Program jest współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, a na jego realizację planuje się przeznaczyć prawie 500 mln zł.
  • Blisko 90 mln tej kwoty pochodzi bezpośrednio z budżetu państwa, czyli z kieszeni polskiego podatnika.
  • Program został negatywnie oceniony przez Solidarność Oświatową.

Dyskryminacja polskich uczniów

Już w grudniu Solidarność Oświatowa negatywnie oceniła projekt, który właśnie kilka dni temu rząd Donalda Tuska wcielił w życie:

W naszym przekonaniu przeznaczenie całości środków (500 mln zł) tylko na wsparcie w zakresie wyrównywania szans edukacyjnych dzieci i młodzieży z Ukrainy dyskryminuje uczniów pochodzenia polskiego i faworyzuje jedną grupę etniczno-kulturową

– głosi Opinia Krajowej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność”. 

Związkowcy wprost wskazywali na potrzeby i problemy, jakie pojawiły się wraz z uczniami z Ukrainy.

250 mln zł powinno zostać przeznaczone na wsparcie uczniów, będącymi obywatelami polskimi […] w celu minimalizowania napięć i konfliktów na tle etnicznym, społecznym i kulturowym; […] realizacji różnorodnych form wsparcia psychologicznego i poprawy funkcjonowania społeczności szkolnej, zwłaszcza uczniów, którzy są obywatelami polskimi i mają trudności z akceptacją i tolerancją uczniów, którzy pojawili się w polskich szkołach po napaści Rosji na Ukrainę (obecność uczniów pochodzenia ukraińskiego niejednokrotnie wywołuje napięcia i konflikty wewnątrz społeczności szkolnej i lokalnej…

- wskazali.

Żaden z tych postulatów nie został wzięty pod uwagę! 

Tak szeroko zakrojona pomoc asystentów międzykulturowych  stwarza niebezpieczne zjawisko zatrudniania w tej roli na masową skalę osób z wykształceniem średnim [tylko ono jest wymagane i takie stanie się zapewne standardem] oraz bez przygotowania pedagogicznego [o tym nie mówi się ani słowa]. Asystent musi spełniać jedynie kryterium językowe, operować językiem polskim, i to  w przypadku osoby niebędącej obywatelem polskim – „w stopniu komunikatywnym”. Tak więc umiejętność ta nie musi być poświadczona żadnym certyfikatem językowym. Zagadką pozostaje, jak ma realizować swoje zdania przy tak nikłych kompetencjach m.in. : „diagnozuje etapy szoku kulturowego i bariery adaptacji i integracji” etc.

Otwiera to furtkę do zatrudniania np. bliskich ucznia z Ukrainy, rodziców czy jego starszego rodzeństwa, którzy nieco lepiej niż on sam komunikują się w języku polskim. Jak również do masowego zatrudniania osób bez żadnych kompetencji z ramienia NGO-sów „wyspecjalizowanych” w świadczenia takiej usługi, gdyż pożądaną „znajomość języka i kultury kraju pochodzenia ucznia” można wykazać bezproblemowo.

Na „Moduł 1. – POMOC ASYSTENTA” – czyli na dofinansowanie zatrudnienia asystentów przeznaczono 250 000 000 zł. Maksymalna wysokość dofinansowania zatrudnienia jednego asystenta to kwota minimalnego miesięcznego wynagrodzenia za pracę ustalanego corocznie. Obecnie kwota wynosi 4 666 zł miesięcznie. Nie jest to pensja do pogardzenia w sytuacji nikłych wymagań i płynnych zadań, niezbyt skomplikowanej ścieżki zatrudniania i wielu innych udogodnień.

Asystenci mają  funkcjonować na terenie placówek oświatowych na równi z kadrą pedagogiczną szkół, być blisko uczniów, towarzyszyć w im codziennych czynnościach, kontaktować się z ich kolegami i rodziną oraz kadrą oświatową placówki. Poważny niepokój budzi taka możliwość oddziaływania na całe środowisko bez klarownych i egzekwowalnych kompetencji i obowiązków asystenta.

Kolejne zapisy i … kwoty projektu budzą równie poważne zastrzeżenia. 
Oto „Moduł 2. – DOBROSTAN SPOŁECZNOŚCI SZKOLNEJ” jest wart wedle rządu Koalicji 13 grudnia  127 000 000 zł. Połączony został z finansowaniem działań Instytutu Badań Edukacyjnych w wysokości  27 000 000 zł.  „Moduł 3. – DOSKONALENIE KADR SYSTEMU OŚWIATY – 107 000 000 zł, z tego: na działania realizowane na poziomie centralnym przez ORE – 30 000 000 zł (kwota uwzględnia koszty administracyjne, w tym na sfinansowanie wynagrodzeń ); na działania realizowane na poziomie regionalnym przez operatorów regionalnych – 77 000 000 zł”.

Ci regionalni operatorzy to „konsorcja składające się z organizacji pozarządowych oraz placówek doskonalenia nauczycieli”, jak wyjaśnia MEN.

Brak jasnych kryteriów

Nasze wątpliwości budzi również wielkość środków przeznaczona na działalność Instytutu Badań Edukacyjnych, na realizacje dyspozycji wynikającej z programu oraz brak jasno określonych kryteriów, które będą musiały spełnić podmioty wybrane przez wojewodów i IBE w zakresie objętym treścią rozporządzenia

– pisała Solidarność Oświatowa w swojej opinii.

Wątpliwości – to mało. Cały projekt jest jednym wielkim skandalem!

„Przyjazna szkoła” kieruje środki na jedną uczniowską grupę narodowościową, i to wcale nie na podniesienie jej kompetencji językowych, tak by uczniowie z Ukrainy mogli płynniej wejść w polski system edukacji.

Dodajmy, iż zainteresowanie tych uczniów rozszerzonym nauczaniem języka polskiego spadło radykalnie w ostatnim roku!  Świadczy to jednoznacznie o tym, iż nie widzą oni konieczności posługiwania się lepszą polszczyzną w polskiej szkole, by osiągać w niej sukcesy. Dzieje się tak dlatego, iż to szkoła dostosowuje się do „włączonych”, obniżając wymagania, dodając punkty, wprowadzając ułatwienia egzaminacyjne,  a nie oni do szkoły. „Przyjazna szkoła” ugruntowuje ten szkodliwy mechanizm. Utrwala go i… uzasadnia kolejne wydatki.
  
Brakuje finansów na pomoc dla uczniów z orzeczeniami, na nauczycieli wspomagających uczniów z poważnymi dysfunkcjami, na małe oddziały specjalne w szkołach masowych dla szczególnie potrzebujących uczniów np. z autyzmem, na zajęcia wyrównawcze. A to tylko nieliczne przykłady potrzeb, i to właśnie tych, które dotyczą uczniów wymagających takiej, specjalistycznej pomocy w szkołach masowych. Nie dla nich „przyjazna szkoła” i „wyrównywanie szans”; szczególnie pod tym rządem i z finansowaniem z UE, promującym tyko ściśle określone grupy uczniów!

„Wspieranie włączenia uczniów i uczennic” – jest jednym z haseł szkoleń dla kadr systemu oświaty, które ma realizować w ramach projektu wyspecjalizowany w inkluzji Ośrodek Rozwoju Edukacji. Dotyczy to wyłącznie kadr ze szkół, do których uczęszczają ukraińscy uczniowie. Celem projektu „Przyjazna szkoła” jest tym samym jeszcze głębsze dostosowanie ogólnodostępnego środowiska szkolnego do obecności uczniów z Ukrainy.

Oto edukacja włączająca  bez zasłony dymnej - wykluczająca jednych, by innych włączyć. Czy nie po to, by zmienić cały szkolny organizm i uczynić go niewydolnym, podobnie jak stało się to na „wzorcowym” Zachodzie?

Hanna Dobrowolska
Ekspert oświatowy
Ruch Ochrony Szkoły
Koalicja na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły 
www.ratujmyszkole.pl
www.takdlaedukacji.pl 


 

POLECANE
Burza w „Na Wspólnej. Twórcy przygotowali niespodzianki dla widzów Wiadomości
Burza w „Na Wspólnej". Twórcy przygotowali niespodzianki dla widzów

W serialu „Na Wspólnej” niemal każda para przechodzi przez zdrady, konflikty i dramatyczne rozstania. Wyjątkiem wydawała się dotąd rodzina Żbików – pan Włodek i pani Maria. Okazuje się jednak, że w tym wątku jest jeszcze jedna para, którą fani mogą oglądać bez obaw.

Orban: Po wyborach rozprawimy się z Brukselą z ostatniej chwili
Orban: Po wyborach rozprawimy się z Brukselą

– Brukselska machina represji na Węgrzech nadal działa, ale po wyborach się nią zajmiemy – zapowiedział węgierski premier Viktor Orban w wygłoszonym w sobotę w Budapeszcie dorocznym orędziu o stanie państwa, mającym podsumować miniony rok.

Komunikat dla mieszkańców woj. dolnośląskiego Wiadomości
Komunikat dla mieszkańców woj. dolnośląskiego

W Karkonoszach panują trudne warunki do wędrówek: szlaki są śliskie, oblodzone, temperatura do minus 8 stopni Celsjusza, a widoczność ograniczona do 30 metrów – poinformowali w sobotę ratownicy Karkonoskiej Grupy GOPR.

Komisarz UE ds. obrony: Europejskie siły zbrojne powinny zastąpić wojska amerykańskie z ostatniej chwili
Komisarz UE ds. obrony: Europejskie siły zbrojne powinny zastąpić wojska amerykańskie

„Mówimy o siłach szybkiego reagowania o zdolności 100 000 lub 80 000, które powinny zastąpić siły amerykańskie” - mówił cytowany przez portal Politico komisarz UE ds. obrony Andrius Kubilius.

Awantura po meczu w Radomiu. Potrzebna była interwencja medyków Wiadomości
Awantura po meczu w Radomiu. Potrzebna była interwencja medyków

Mecz 21. kolejki Ekstraklasy w Radomiu zakończył się poważnym skandalem. Korona Kielce wygrała na wyjeździe z Radomiak Radom 2:0, ale po ostatnim gwizdku na murawie wybuchła bójka. W jej trakcie dyrektor marketingu Korony, Michał Siejak, został uderzony butelką w głowę i trafił do szpitala.

Burza w Polsce 2050. Posłanka opuszcza partię z ostatniej chwili
Burza w Polsce 2050. Posłanka opuszcza partię

Żaneta Cwalina-Śliwowska podjęła decyzję o opuszczeniu Polskę 2050. To efekt napięć, które w ostatnim czasie narastają w partii.

KE wstrzyma Polsce SAFE? Poseł KO: Wystarczy nie sprzeniewierzać się wartościom unijnym wideo
KE wstrzyma Polsce SAFE? Poseł KO: Wystarczy nie sprzeniewierzać się wartościom unijnym

„Wystarczy nie sprzeniewierzać się wartościom unijnym i zasadzie praworządności i nie będzie wtedy żadnego zagrożenia” - oświadczyła poseł Koalicji Obywatelskiej Dorota Łoboda w programie Moniki Olejnik na antenie TVN24 odnośnie do wstrzymania przez Komisję Europejską pieniędzy z programu SAFE.

Brytyjskie MSZ potwierdza: Nawalny został otruty z ostatniej chwili
Brytyjskie MSZ potwierdza: Nawalny został otruty

Rosyjski opozycjonista Aleksiej Nawalny został otruty w więzieniu, w którym zmarł w połowie lutego 2024 r. – poinformowało w sobotę w komunikacie brytyjskie ministerstwo spraw zagranicznych.

8-letni chłopiec ofiarą przemocy. Troje podejrzanych trafi do aresztu Wiadomości
8-letni chłopiec ofiarą przemocy. Troje podejrzanych trafi do aresztu

Rodzice zastępczy oraz ich 39-letni znajomy, którzy w piątek usłyszeli prokuratorskie zarzuty znęcania się ze szczególnym okrucieństwem nad 8-letnim chłopcem, na najbliższe 3 miesiące trafią do aresztu - zadecydował w sobotę Sąd Rejonowy w Zgierzu.

Popularny słodzik pod lupą naukowców. Niepokojące ustalenia Wiadomości
Popularny słodzik pod lupą naukowców. Niepokojące ustalenia

Erytrol, popularny zamiennik cukru dodawany do produktów „bez cukru”, może nie być tak obojętny dla zdrowia, jak dotąd sądzono. Najnowszy przegląd badań opublikowany 11 stycznia 2026 r. w „Annual Review of Medicine” wskazuje, że wysokie stężenie tej substancji we krwi może wiązać się z większym ryzykiem zawału serca i udaru.

REKLAMA

Hanna Dobrowolska: Program rządu „Przyjazna szkoła” dyskryminuje polskie dzieci

Oto edukacja włączająca  bez zasłony dymnej - wykluczająca jednych, by innych włączyć. Czy nie po to, by zmienić cały szkolny organizm i uczynić go niewydolnym, podobnie jak stało się to na „wzorcowym” Zachodzie?
szkoła - zdj. symboliczne
szkoła - zdj. symboliczne / pixabay

Co musisz wiedzieć?

  • Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło w komunikacie z 15 lipca br. rozpoczęcie rządowego programu wyrównywania szans edukacyjnych „Przyjazna szkoła” na lata 2025-2027 finansowanego ze środków UE”.
  • Program jest współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, a na jego realizację planuje się przeznaczyć prawie 500 mln zł.
  • Blisko 90 mln tej kwoty pochodzi bezpośrednio z budżetu państwa, czyli z kieszeni polskiego podatnika.
  • Program został negatywnie oceniony przez Solidarność Oświatową.

Dyskryminacja polskich uczniów

Już w grudniu Solidarność Oświatowa negatywnie oceniła projekt, który właśnie kilka dni temu rząd Donalda Tuska wcielił w życie:

W naszym przekonaniu przeznaczenie całości środków (500 mln zł) tylko na wsparcie w zakresie wyrównywania szans edukacyjnych dzieci i młodzieży z Ukrainy dyskryminuje uczniów pochodzenia polskiego i faworyzuje jedną grupę etniczno-kulturową

– głosi Opinia Krajowej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność”. 

Związkowcy wprost wskazywali na potrzeby i problemy, jakie pojawiły się wraz z uczniami z Ukrainy.

250 mln zł powinno zostać przeznaczone na wsparcie uczniów, będącymi obywatelami polskimi […] w celu minimalizowania napięć i konfliktów na tle etnicznym, społecznym i kulturowym; […] realizacji różnorodnych form wsparcia psychologicznego i poprawy funkcjonowania społeczności szkolnej, zwłaszcza uczniów, którzy są obywatelami polskimi i mają trudności z akceptacją i tolerancją uczniów, którzy pojawili się w polskich szkołach po napaści Rosji na Ukrainę (obecność uczniów pochodzenia ukraińskiego niejednokrotnie wywołuje napięcia i konflikty wewnątrz społeczności szkolnej i lokalnej…

- wskazali.

Żaden z tych postulatów nie został wzięty pod uwagę! 

Tak szeroko zakrojona pomoc asystentów międzykulturowych  stwarza niebezpieczne zjawisko zatrudniania w tej roli na masową skalę osób z wykształceniem średnim [tylko ono jest wymagane i takie stanie się zapewne standardem] oraz bez przygotowania pedagogicznego [o tym nie mówi się ani słowa]. Asystent musi spełniać jedynie kryterium językowe, operować językiem polskim, i to  w przypadku osoby niebędącej obywatelem polskim – „w stopniu komunikatywnym”. Tak więc umiejętność ta nie musi być poświadczona żadnym certyfikatem językowym. Zagadką pozostaje, jak ma realizować swoje zdania przy tak nikłych kompetencjach m.in. : „diagnozuje etapy szoku kulturowego i bariery adaptacji i integracji” etc.

Otwiera to furtkę do zatrudniania np. bliskich ucznia z Ukrainy, rodziców czy jego starszego rodzeństwa, którzy nieco lepiej niż on sam komunikują się w języku polskim. Jak również do masowego zatrudniania osób bez żadnych kompetencji z ramienia NGO-sów „wyspecjalizowanych” w świadczenia takiej usługi, gdyż pożądaną „znajomość języka i kultury kraju pochodzenia ucznia” można wykazać bezproblemowo.

Na „Moduł 1. – POMOC ASYSTENTA” – czyli na dofinansowanie zatrudnienia asystentów przeznaczono 250 000 000 zł. Maksymalna wysokość dofinansowania zatrudnienia jednego asystenta to kwota minimalnego miesięcznego wynagrodzenia za pracę ustalanego corocznie. Obecnie kwota wynosi 4 666 zł miesięcznie. Nie jest to pensja do pogardzenia w sytuacji nikłych wymagań i płynnych zadań, niezbyt skomplikowanej ścieżki zatrudniania i wielu innych udogodnień.

Asystenci mają  funkcjonować na terenie placówek oświatowych na równi z kadrą pedagogiczną szkół, być blisko uczniów, towarzyszyć w im codziennych czynnościach, kontaktować się z ich kolegami i rodziną oraz kadrą oświatową placówki. Poważny niepokój budzi taka możliwość oddziaływania na całe środowisko bez klarownych i egzekwowalnych kompetencji i obowiązków asystenta.

Kolejne zapisy i … kwoty projektu budzą równie poważne zastrzeżenia. 
Oto „Moduł 2. – DOBROSTAN SPOŁECZNOŚCI SZKOLNEJ” jest wart wedle rządu Koalicji 13 grudnia  127 000 000 zł. Połączony został z finansowaniem działań Instytutu Badań Edukacyjnych w wysokości  27 000 000 zł.  „Moduł 3. – DOSKONALENIE KADR SYSTEMU OŚWIATY – 107 000 000 zł, z tego: na działania realizowane na poziomie centralnym przez ORE – 30 000 000 zł (kwota uwzględnia koszty administracyjne, w tym na sfinansowanie wynagrodzeń ); na działania realizowane na poziomie regionalnym przez operatorów regionalnych – 77 000 000 zł”.

Ci regionalni operatorzy to „konsorcja składające się z organizacji pozarządowych oraz placówek doskonalenia nauczycieli”, jak wyjaśnia MEN.

Brak jasnych kryteriów

Nasze wątpliwości budzi również wielkość środków przeznaczona na działalność Instytutu Badań Edukacyjnych, na realizacje dyspozycji wynikającej z programu oraz brak jasno określonych kryteriów, które będą musiały spełnić podmioty wybrane przez wojewodów i IBE w zakresie objętym treścią rozporządzenia

– pisała Solidarność Oświatowa w swojej opinii.

Wątpliwości – to mało. Cały projekt jest jednym wielkim skandalem!

„Przyjazna szkoła” kieruje środki na jedną uczniowską grupę narodowościową, i to wcale nie na podniesienie jej kompetencji językowych, tak by uczniowie z Ukrainy mogli płynniej wejść w polski system edukacji.

Dodajmy, iż zainteresowanie tych uczniów rozszerzonym nauczaniem języka polskiego spadło radykalnie w ostatnim roku!  Świadczy to jednoznacznie o tym, iż nie widzą oni konieczności posługiwania się lepszą polszczyzną w polskiej szkole, by osiągać w niej sukcesy. Dzieje się tak dlatego, iż to szkoła dostosowuje się do „włączonych”, obniżając wymagania, dodając punkty, wprowadzając ułatwienia egzaminacyjne,  a nie oni do szkoły. „Przyjazna szkoła” ugruntowuje ten szkodliwy mechanizm. Utrwala go i… uzasadnia kolejne wydatki.
  
Brakuje finansów na pomoc dla uczniów z orzeczeniami, na nauczycieli wspomagających uczniów z poważnymi dysfunkcjami, na małe oddziały specjalne w szkołach masowych dla szczególnie potrzebujących uczniów np. z autyzmem, na zajęcia wyrównawcze. A to tylko nieliczne przykłady potrzeb, i to właśnie tych, które dotyczą uczniów wymagających takiej, specjalistycznej pomocy w szkołach masowych. Nie dla nich „przyjazna szkoła” i „wyrównywanie szans”; szczególnie pod tym rządem i z finansowaniem z UE, promującym tyko ściśle określone grupy uczniów!

„Wspieranie włączenia uczniów i uczennic” – jest jednym z haseł szkoleń dla kadr systemu oświaty, które ma realizować w ramach projektu wyspecjalizowany w inkluzji Ośrodek Rozwoju Edukacji. Dotyczy to wyłącznie kadr ze szkół, do których uczęszczają ukraińscy uczniowie. Celem projektu „Przyjazna szkoła” jest tym samym jeszcze głębsze dostosowanie ogólnodostępnego środowiska szkolnego do obecności uczniów z Ukrainy.

Oto edukacja włączająca  bez zasłony dymnej - wykluczająca jednych, by innych włączyć. Czy nie po to, by zmienić cały szkolny organizm i uczynić go niewydolnym, podobnie jak stało się to na „wzorcowym” Zachodzie?

Hanna Dobrowolska
Ekspert oświatowy
Ruch Ochrony Szkoły
Koalicja na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły 
www.ratujmyszkole.pl
www.takdlaedukacji.pl 



 

Polecane