Dziś 227 rocznica III rozbioru Polski. Jakie wnioski?

Dziś 227 rocznica III rozbioru Polski. Jakie wnioski?

Równo 227 lat temu trzej sąsiedzi Polski: Rosja, Prusy i Austria formalnie porozumieli się w sprawie III rozbioru Polski. Nasze państwo zniknęło z mapy Europy i świata. Zaczął się najtrudniejszy okres w przeszło ośmiusetletnich dziejach Narodu Polskiego.

Podmiotowość państwową uzyskaliśmy na krótko w okresie napoleońskim, aby ostatecznie przywrócić ją po 123 latach.

Polska tracąc własną państwowość, stała się gospodarczym zapleczem dla trzech sąsiednich potęg. Dwie z nich brały udział we wszystkich trzech rozbiorach Polski. Był to sąsiad ze Wschodu – carska Rosja i sąsiad z Zachodu – królewskie Prusy, które potem stały się cesarskimi Niemcami.

24 października 1794 to nie jest data do obchodzenia. Z tej rocznicy trzeba wyciągnąć wnioski. Polskę napadnięto i podzielono, ponieważ w ciągu półtora wieku od państwa mającego olbrzymie terytorium - milion kilometrów kwadratowych - a więc ponad 3 razy więcej niż teraz! – i potężnego, jednego z największych i najsilniejszych w Europie staliśmy się państwem znacznie mniejszym i słabym. Naszą słabością bardzo demokratyczna- jak na ówczesne warunki – Polska zachęcała sąsiednie dyktatury do napaści na nas: „Na pochyłe drzewo koza skacze” – sąsiadów mieliśmy i po części mamy nikczemnych, ale gdybyśmy byli w drugiej połowie XVIII wieku silną państwowością, do rozbiorów by nie doszło.

W polskiej historiografii były dwa sposoby, dwie metody, dwie szkoły, pisania o naszych narodowych dziejach. Jedna z nich określana była jako „szkoła warszawska”, a druga jako „szkoła krakowska”. Ta pierwsza przede wszystkim zwracała uwagę i eksponowała winy i grzechy państw ościennych, zaborców wobec Polski, widząc w czynnikach zewnętrznych  źródło polskiej tragedii w ostatnich trzech dekadach XVIII wieku, które jednak zwieńczyły tylko proces stopniowego podbijania, uzależniania Polski przez sąsiednie potęgi będące wrogami wolności i demokracji.

„Szkoła krakowska” natomiast przeciwnie : starała się pokazać, że wszystkie trzy rozbiory miały źródło w polskich słabościach, winach, błędach, zaniechaniach.


Jestem zwolennikiem „szkoły krakowskiej”. Powód jest prosty: Zakładając, jak chce „szkoła warszawska”, że wszystko zależało od naszych sąsiadów, skazujemy się właściwie na bezwolność i łaskę lub niełaskę państw trzecich. Tymczasem upatrując win w sobie – jak chce „szkoła krakowska” – możemy wyciągnąć wnioski z błędów i ich nie popełniać. I pod tym się podpisuję.

*tekst ukazał się na portalu wprost.pl (24.10.2022)
 


Oceń artykuł
Wczytuję ocenę...

 

POLECANE
Tadeusz Płużański: Władysław Ciastoń. Generał stanu wojennego. Komunistyczny cyngiel Wiadomości
Tadeusz Płużański: Władysław Ciastoń. "Generał" stanu wojennego. Komunistyczny cyngiel

Kariera Władysława Ciastonia to przykład klasycznej drogi komunistycznego cyngla. Zaczynał w latach 40. w UB, błyskawicznie awansując na kierownika bezpieki w Bolesławcu i Wrocławiu. Ostatecznie, tuż przed wprowadzeniem stanu wojennego, został szefem Służby Bezpieczeństwa i wiceszefem MSW. To jedna z najbardziej ponurych postaci dyktatury Jaruzelskiego. W wyniku działań Ciastonia i jego resortu wielu Polaków zostało aresztowanych, zamordowanych bądź zmuszonych do samobójstwa.

Holendrzy przyznają się do zbrodni przeciw ludzkości po 150 latach. Kiedy Niemcy wypłacą reparacje? Wiadomości
"Holendrzy przyznają się do zbrodni przeciw ludzkości po 150 latach". Kiedy Niemcy wypłacą reparacje?

Holendrzy przyznają się do zbrodni przeciw ludzkości po 150 latach; premier Mark Rutte przeprosi za udział kraju w handlu niewolnikami, a król Wilhelm-Aleksander powoła niezależną komisję do oceny udziału monarchii w tym procederze - podkreślił wiceszef MSZ Arkadiusz Mularczyk.

Atak na konstytucję i na niezależność sądownictwa w Hiszpanii. Bruksela milczy Wiadomości
"Atak na konstytucję i na niezależność sądownictwa w Hiszpanii". Bruksela milczy

Hiszpańskie media donoszą o zamachu socjalistycznego premiera Hiszpanii Pedro Sancheza na hiszpański Trybunał Konstytucyjny

[Nasz News] Nieoficjalnie: Znamy tożsamość jednej z zatrzymanych osób w śledztwie ws. korupcji w PE Wiadomości
[Nasz News] Nieoficjalnie: Znamy tożsamość jednej z zatrzymanych osób w śledztwie ws. korupcji w PE

"Politico" informowało, że wśród zatrzymanych przez policję i doprowadzonych na przesłuchanie w sprawie podejrzenia korupcji w Parlamencie Europejskim jest wysoki rangą działacz związkowy.

Co dalej z Michniewiczem? Nowe informacje nt. posady trenera reprezentacji Wiadomości
Co dalej z Michniewiczem? Nowe informacje nt. posady trenera reprezentacji

Jak donosi portal i.pl, dotychczasowy trener reprezentacji Polski Czesław Michniewicz najprawdopodobniej pozostanie na stanowisku. Mimo dobrego wyniku, jaki polska kadra uzyskała na mundialu w Katarze, zespół był ostro krytykowany zarówno przez kibiców jak i media za styl, w jaki awansował do 1/8 finału mistrzostw świata.

Oszukali nas. Putin niezadowolony Wiadomości
"Oszukali nas". Putin niezadowolony

Władimir Putin wyraził się krytycznie na temat realizacji tzw. "Porozumień Mińskich".

Śledztwo ws. korupcji w Parlamencie Europejskim. Zatrzymano wiceprzewodniczącą PE. Złapana na gorącym uczynku Wiadomości
Śledztwo ws. korupcji w Parlamencie Europejskim. Zatrzymano wiceprzewodniczącą PE. "Złapana na gorącym uczynku"

Jak donosi belgijski portal VRT, a potwierdza korespondentka zagraniczna Polskiego Radia Beata Płomecka, wiceprzewodnicząca Parlamentu Europejskiejgo Eva Kaili została zatrzymana przez policję w związku ze śledztwem dotyczącym korupcji. 

Znany aktor serialowy nawiązał współpracę z TVP Info Wiadomości
Znany aktor serialowy nawiązał współpracę z TVP Info

Jak podaje branżowy serwis Wirtualnemedia.pl, współpracę z TVP Info nawiązał znany aktor serialowy Krystian Kukułka. 

Minister Rau: Blinken wyraził zdziwienie, że sprawa Patriotów była przedmiotem publicznej dyskusji Wiadomości
Minister Rau: Blinken wyraził zdziwienie, że sprawa Patriotów była przedmiotem publicznej dyskusji

Zgodziliśmy się z sekretarzem stanu USA Antonym Blinkenem, że obrona powietrzna nad Ukrainą jest teraz priorytetem - oświadczył minister spraw zagranicznych Zbigniew Rau w piątek w Waszyngtonie po rozmowach z szefem dyplomacji amerykańskiej. Dodał też, że niewykluczone jest zwiększenie obecności sił USA w Polsce.

Frakcja bankowa w PiS. Patryk Jaki wbił szpilę premierowi Wiadomości
"Frakcja bankowa w PiS". Patryk Jaki wbił szpilę premierowi

Patryk Jaki z Solidarnej Polski był gościem red. Jacka Prusinowskiego na antenie Radia Plus, gdzie skomentował m.in sprawę unijnych środków dla Polski, których wypłatę wstrzymuje Bruksela. Nie gryzł się przy tym język, krytykując sposób negocjacji obrany przez premiera Mateusza Morawieckiego.

Marsz
Godności
Emerytury
Stażowe