Co musisz wiedzieć?

• Atmosfera Marsa dziś stanowi tylko około 1% atmosfery Ziemi – jest cienka, sucha i nieprzyjazna dla życia.
• NASA przez 10 lat badała przyczyny utraty atmosfery Marsa dzięki sondzie MAVEN, krążącej wokół planety od 2014 roku.
• Kluczowym odkryciem było zidentyfikowanie procesu „rozpylania” (ang. sputtering), czyli zjawiska, w którym wiatr słoneczny dosłownie „wydmuchuje” atmosferę planety.

Przełomowe wyniki badań

Atmosfera Marsa, będąca obecnie zaledwie cienką warstwą w porównaniu z ziemską (stanowi około 1 proc. ciśnienia atmosferycznego Ziemi), została szczegółowo przebadana przez orbitera MAVEN, który od 2014 roku monitoruje górne warstwy atmosfery planety. Przełomowe wyniki przyniosły dane zebrane w ciągu ostatnich dziesięciu lat.

Badaniom przewodziła dr Shannon Curry, planetolog z Uniwersytetu Colorado Boulder. Jej zespół odkrył, że to, co dzieje się z cząsteczkami argonu w atmosferze Marsa, zdradza mechanizm ucieczki atmosferycznej. Powyżej 350 km nad powierzchnią planety stężenie tego gazu reaguje na zmiany w orientacji pola elektrycznego generowanego przez wiatr słoneczny. Co ciekawe, na niższych wysokościach poziom argonu pozostaje stabilny. Kluczowe okazały się tu dane zebrane podczas burzy słonecznej z 2016 roku.

„Nasze wyniki potwierdzają, że rozpylanie występuje na dzisiejszym Marsie i mogło być główną ścieżką ucieczki atmosferycznej na Marsie we wczesnych epokach naszego Układu Słonecznego, gdy aktywność słoneczna i ekstremalne natężenie ultrafioletu były znacznie wyższe”

- wyjaśniają naukowcy.

To właśnie proces nazywany "rozpylaniem" doprowadził do erozji atmosfery. Cząsteczki wiatru słonecznego uderzające w atmosferę Marsa wybijały z niej gazy, rozpraszając je w przestrzeni kosmicznej. W przeciwieństwie do Ziemi, Mars nie posiada globalnego pola magnetycznego, które mogłoby osłaniać atmosferę przed tego rodzaju działaniem.

Skutki tego procesu były dramatyczne. Mars utracił nie tylko atmosferę, ale i wodę - a wraz z nią potencjalne warunki do życia. To, co zostało, to zimna, sucha pustynia.

Misja MAVEN, mimo że miała trwać pierwotnie tylko dwa lata, kontynuuje badania do dziś, dostarczając kluczowych informacji o przeszłości planety.

• IMGW wydał komunikat. Oto co nas czeka
• Nowy sondaż prezydencki. Przewaga Karola Nawrockiego
• "Jak śmiecie!" Burza po emisji programu TVN
• Komunikat dla mieszkańców Poznania
• Niepokojące informacje z granicy. Komunikat Straży Granicznej

Planeta Mars

Mars to czwarta planeta od Słońca, znajdująca się między Ziemią a pasem planetoid oddzielającym ją od orbity Jowisza. Nazwa tej planety pochodzi od rzymskiego boga wojny - Marsa, a jej charakterystyczny rdzawo-czerwony kolor skojarzył się starożytnym z pożogą wojenną. Barwa ta pochodzi od tlenków żelaza, które pokrywają powierzchnię Marsa.

Choć Mars jest planetą wewnętrzną, jego krajobraz przypomina nieco nasz Księżyc - pełen kraterów uderzeniowych. Jednocześnie znajdują się na nim formy dobrze znane z Ziemi: wulkany, doliny, kaniony, pustynie i polarne czapy lodowe. Okres obrotu Marsa wokół własnej osi wynosi nieco więcej niż doba ziemska, bo 24 godziny, 37 minut i 22 sekundy. Na Marsie znajduje się najwyższa góra w całym Układzie Słonecznym - Olympus Mons, oraz największy kanion - Valles Marineris. Co ciekawe, północną część planety pokrywa rozległy obszar równinny zwany Vastitas Borealis, który może być śladem po ogromnym uderzeniu w odległej przeszłości.