Hebrajski komentarz do Ewangelii o Zwiastowaniu głosi ks. Paweł Rytel-Andrianik [video]

Ostatni tydzień adwentu jest poświęcony w liturgii w sposób szczególny Maryi, tak jak trzeci tydzień św. Janowi Chrzcicielowi. W tym roku z tego tygodnia pozostaje tylko niedziela, bo w poniedziałek mamy Boże Narodzenie. Tym bardziej więc zwróćmy uwagę na ewangelię o Zwiastowaniu – pisze w komentarzu dla Centrum Heschela KUL na niedzielę 24 grudnia ks. Paweł Rytel-Andrianik, biblista i publicysta, szef sekcji polskiej Radia Watykańskiego i serwisu Vatican News.
 Hebrajski komentarz do Ewangelii o Zwiastowaniu głosi ks. Paweł Rytel-Andrianik [video]
/ pixabay.com/terski

Publikujemy cały tekst komentarza:

„Zdrowaś Maryjo”

Najstarsza na świecie inskrypcja Maryjna jest napisana w języku greckim. Znajduje się na podstawie kolumny ze świątyni, która stała na miejscu zwiastowania w Nazarecie. Są to słowa XE MAPIA (Chaire Maria), będące nawiązaniem do pierwszych słów jakie wypowiedział do Maryi archanioł Gabriel, co tłumaczymy „Zdrowaś Maryjo”. W oryginale greckim „Chaire” oznacza „raduj się”.

Imię Maryja

Istnieje ok. stu hipotez wyjaśnienia imienia „Maryja”. Niektórzy wyprowadzają jego znaczenie od mar (gorzki) + yam (morze). Co przypominałoby gorzkie życie w niewoli egipskiej (zob. Wj 1,14) i przejście przez morze. Św. Hieronim w bardzo wolnym tłumaczeniu, a raczej parafrazie, widział tu kombinację dwóch słów hebrajskich ´or (światło) + yam (morze), stąd tytuł łaciński Stella Maris (Gwiazda Morza), patronka żeglarzy. Inni zaś uważają, że imię to zostało adoptowane od egipskiego słowa merari tzn. umiłowany/a, co wydaje się bardzo prawdopodobne.

Siostra cioteczna Elżbieta?

Czytając ewangelię o zwiastowaniu warto się też zastanowić nad słowami Pisma świętego: „krewna Twoja Elżbieta”. O jakim pokrewieństwie mówił Anioł? Trudno to jednoznacznie określić, ale można się odnieść do źródeł wczesnochrześcijańskich.  I tak św. Hipolit (+236) podaje, że św. Anna miała siostrę o imieniu Sobe, która była matką św. Elżbiety. Według tej hipotezy św. Elżbieta byłaby siostrą cioteczną Maryi. To twierdzenie zostało zapewne zaczerpnięte przez św. Hipolita z apokryficznych pism, a następnie utrwalone w liturgicznej księdze pisanej po grecku zwanej Menologium. Trudno obecnie zweryfikować tę hipotezę, ale jednocześnie nie można ignorować hipotezy z tak antycznego czasu.

Pierwsze sanktuaria Matki Bożej – Kathisma – Betlejem – Matarieh

Między Jerozolimą a Betlejem widać odkryte niedawno fundamenty kościoła z ok. 390 r. To miejsce nazywa się Kathisma. Nazwa pochodzi od gr. kathizō (odpocząć, usiąść). Właśnie tutaj Matka Najświętsza powiedziała św. Józefowi, że wkrótce powije Dziecię. Wspominają o tym starożytne pisma (Protoewangelia Jakuba 17,2nn; Ormiańska Ewangelia Dzieciństwa 8, 1nn). Pierwsi chrześcijanie przywiązywali do tego miejsca niezwykłą wagę, co poświadcza starożytność tej budowli.
Blisko jest już Bazylika Narodzenia, gdzie w podziemiach jest grota, w której wg tradycji przyszedł na świat Jezus. Miejsce urodzin jest zaznaczone gwiazdą z łacińskim napisem, który brzmi w tłumaczeniu: „Tutaj z Maryi Dziewicy narodził się Jezus Chrystus”. Pierwszy kościół stanął na tym miejscu już w 326 r. staraniem cesarzowej Heleny. 
Święta Rodzina była zmuszona do ucieczki do Egiptu. Do dziś w Kairze wskazuje się miejsce Matarieh, gdzie wg. tradycji miała ona przebywać. Szczególnie w Egipcie Maryja jest czczona tak przez Chrześcijan jak i przez Muzułmanów, którzy uznają Ją za matkę proroka. 

To tylko niektóre informacje o życiu Matki Najświętszej związane ze Zwiastowaniem i Bożym Narodzeniem. Literatura wczesnochrześcijańska i mariologiczna jest bardzo bogata pod tym kątem.

O autorze

Ks. Paweł Rytel-Andrianik - doktor nauk orientalnych Uniwersytetu w Oksfordzie oraz doktor nauk biblijnych i archeologii Studium Biblicum Franciscanum w Jerozolimie. Były rzecznik Konferencji Episkopatu Polski (2015-2020), a następnie dyrektor Biura Komunikacji Zagranicznej Episkopatu. Od października 2022 r. wicedyrektor Centrum Relacji Katolicko-Żydowskich KUL im. Abrahama J. Heschela, a od lipca 2023 szef sekcji polskiej Radia Watykańskiego i serwisu Vatican News.

Centrum Heschela KUL


Oceń artykuł
Wczytuję ocenę...

 

POLECANE
Atak nożownika w Gdańsku. Są nowe informacje z ostatniej chwili
Atak nożownika w Gdańsku. Są nowe informacje

Prokuratura Okręgowa w Gdańsku poinformowała, że trwają czynności związane z wyjaśnieniem okoliczności ataku z użyciem noża w niedzielę w nocy na ul. Elektryków w Gdańsku. Przed jednym z klubów rannych zostało sześć osób.

Błaszczak: Należy kontynuować proces modernizacji wojska polskiego z ostatniej chwili
Błaszczak: Należy kontynuować proces modernizacji wojska polskiego

Przewodniczący KP PiS Mariusz Błaszczak powiedział na poniedziałkowej konferencji, że jeśli Polska ma być bezpieczna, należy kontynuować proces modernizacji wojska polskiego rozpoczęty za czasów rządów PiS.

Rolnicy podpalili opony w pobliżu siedziby Komisji Europejskiej. Policja użyła armatek wodnych z ostatniej chwili
Rolnicy podpalili opony w pobliżu siedziby Komisji Europejskiej. Policja użyła armatek wodnych

Rolnicy protestujący w poniedziałek w Brukseli podpalili opony w pobliżu siedziby Komisji Europejskiej. Część blokad policyjnych w dzielnicy europejskiej została przerwana przez ciągniki rolnicze. Policja użyła armatek wodnych.

Straż Graniczna podpisała umowy. Granica z Białorusią ma być jeszcze szczelniejsza z ostatniej chwili
Straż Graniczna podpisała umowy. Granica z Białorusią ma być jeszcze szczelniejsza

– Straż Graniczna podpisała umowy na budowę zabezpieczeń elektronicznych granicy państwowej z Białorusią na rzece Bug oraz Świsłocz i Istoczanka – poinformował p.o. rzecznik prasowy SG mjr Andrzej Juźwiak. Bariery mają być gotowe w ciągu roku, a ich łączny koszt to ponad 364 mln zł.

W Odrze znaleziono ciało z ostatniej chwili
W Odrze znaleziono ciało

Młodszy aspirant Rafał Jarząb z wrocławskiej policji poinformował w poniedziałek, że zgłoszenie o zwłokach pływających w Odrze w centrum miasta wpłynęło w niedzielę około godz. 21.00. Przechodnie zauważyli je w rzece w okolicy Wyspy Słodowej.

Nie żyje uczestniczka znanego programu z ostatniej chwili
Nie żyje uczestniczka znanego programu

Media obiegła smutna wiadomość. Nie żyje pani Gosia z programu TTV „Damy i wieśniaczki”.

Problem z KPO. „W takiej sytuacji Polska nie otrzyma refinansowania UE” z ostatniej chwili
Problem z KPO. „W takiej sytuacji Polska nie otrzyma refinansowania UE”

– Z 56 inwestycji zaplanowanych w ramach Krajowego Planu Odbudowy ok. 43 może nie zostać realizowana do 31 sierpnia 2026 r., co oznacza, że Polska nie otrzyma refinansowania z UE – powiedział PAP ekspert z firmy doradczej CRIDO Łukasz Kościjańczuk. – Dlatego niezbędna jest rewizja KPO, która – jak oszacował – może objąć nawet połowę planowanych przedsięwzięć.

Trzęsienie ziemi w Pałacu Buckingham. Książę William musi zastąpić króla Karola III z ostatniej chwili
Trzęsienie ziemi w Pałacu Buckingham. Książę William musi zastąpić króla Karola III

Niepokojące doniesienia z Pałacu Buckingham. W ostatnim czasie brytyjskie media rozpisują się na temat możliwej, wcześniejszej abdykacji króla Karola III. Nowe informacje w tej sprawie przekazuje „Daily Mirror”.

Niepokojące doniesienia z granicy. Straż Graniczna wydała komunikat z ostatniej chwili
Niepokojące doniesienia z granicy. Straż Graniczna wydała komunikat

Straż Graniczna opublikowała nowy komunikat dotyczący wydarzeń na granicy polsko-białoruskiej.

To już pewne. Thurnbichler podjął decyzję ws. Kubackiego z ostatniej chwili
To już pewne. Thurnbichler podjął decyzję ws. Kubackiego

Trener kadry skoczków Thomas Thurnbichler zdecydował, że Dawid Kubacki nie wystartuje w konkursach Pucharu Świata w Lahti – poinformował Polski Związek Narciarski. – Podjąłem taką decyzję, a Dawid ją zaakceptował – przekazał austriacki szkoleniowiec.

REKLAMA

Hebrajski komentarz do Ewangelii o Zwiastowaniu głosi ks. Paweł Rytel-Andrianik [video]

Ostatni tydzień adwentu jest poświęcony w liturgii w sposób szczególny Maryi, tak jak trzeci tydzień św. Janowi Chrzcicielowi. W tym roku z tego tygodnia pozostaje tylko niedziela, bo w poniedziałek mamy Boże Narodzenie. Tym bardziej więc zwróćmy uwagę na ewangelię o Zwiastowaniu – pisze w komentarzu dla Centrum Heschela KUL na niedzielę 24 grudnia ks. Paweł Rytel-Andrianik, biblista i publicysta, szef sekcji polskiej Radia Watykańskiego i serwisu Vatican News.
 Hebrajski komentarz do Ewangelii o Zwiastowaniu głosi ks. Paweł Rytel-Andrianik [video]
/ pixabay.com/terski

Publikujemy cały tekst komentarza:

„Zdrowaś Maryjo”

Najstarsza na świecie inskrypcja Maryjna jest napisana w języku greckim. Znajduje się na podstawie kolumny ze świątyni, która stała na miejscu zwiastowania w Nazarecie. Są to słowa XE MAPIA (Chaire Maria), będące nawiązaniem do pierwszych słów jakie wypowiedział do Maryi archanioł Gabriel, co tłumaczymy „Zdrowaś Maryjo”. W oryginale greckim „Chaire” oznacza „raduj się”.

Imię Maryja

Istnieje ok. stu hipotez wyjaśnienia imienia „Maryja”. Niektórzy wyprowadzają jego znaczenie od mar (gorzki) + yam (morze). Co przypominałoby gorzkie życie w niewoli egipskiej (zob. Wj 1,14) i przejście przez morze. Św. Hieronim w bardzo wolnym tłumaczeniu, a raczej parafrazie, widział tu kombinację dwóch słów hebrajskich ´or (światło) + yam (morze), stąd tytuł łaciński Stella Maris (Gwiazda Morza), patronka żeglarzy. Inni zaś uważają, że imię to zostało adoptowane od egipskiego słowa merari tzn. umiłowany/a, co wydaje się bardzo prawdopodobne.

Siostra cioteczna Elżbieta?

Czytając ewangelię o zwiastowaniu warto się też zastanowić nad słowami Pisma świętego: „krewna Twoja Elżbieta”. O jakim pokrewieństwie mówił Anioł? Trudno to jednoznacznie określić, ale można się odnieść do źródeł wczesnochrześcijańskich.  I tak św. Hipolit (+236) podaje, że św. Anna miała siostrę o imieniu Sobe, która była matką św. Elżbiety. Według tej hipotezy św. Elżbieta byłaby siostrą cioteczną Maryi. To twierdzenie zostało zapewne zaczerpnięte przez św. Hipolita z apokryficznych pism, a następnie utrwalone w liturgicznej księdze pisanej po grecku zwanej Menologium. Trudno obecnie zweryfikować tę hipotezę, ale jednocześnie nie można ignorować hipotezy z tak antycznego czasu.

Pierwsze sanktuaria Matki Bożej – Kathisma – Betlejem – Matarieh

Między Jerozolimą a Betlejem widać odkryte niedawno fundamenty kościoła z ok. 390 r. To miejsce nazywa się Kathisma. Nazwa pochodzi od gr. kathizō (odpocząć, usiąść). Właśnie tutaj Matka Najświętsza powiedziała św. Józefowi, że wkrótce powije Dziecię. Wspominają o tym starożytne pisma (Protoewangelia Jakuba 17,2nn; Ormiańska Ewangelia Dzieciństwa 8, 1nn). Pierwsi chrześcijanie przywiązywali do tego miejsca niezwykłą wagę, co poświadcza starożytność tej budowli.
Blisko jest już Bazylika Narodzenia, gdzie w podziemiach jest grota, w której wg tradycji przyszedł na świat Jezus. Miejsce urodzin jest zaznaczone gwiazdą z łacińskim napisem, który brzmi w tłumaczeniu: „Tutaj z Maryi Dziewicy narodził się Jezus Chrystus”. Pierwszy kościół stanął na tym miejscu już w 326 r. staraniem cesarzowej Heleny. 
Święta Rodzina była zmuszona do ucieczki do Egiptu. Do dziś w Kairze wskazuje się miejsce Matarieh, gdzie wg. tradycji miała ona przebywać. Szczególnie w Egipcie Maryja jest czczona tak przez Chrześcijan jak i przez Muzułmanów, którzy uznają Ją za matkę proroka. 

To tylko niektóre informacje o życiu Matki Najświętszej związane ze Zwiastowaniem i Bożym Narodzeniem. Literatura wczesnochrześcijańska i mariologiczna jest bardzo bogata pod tym kątem.

O autorze

Ks. Paweł Rytel-Andrianik - doktor nauk orientalnych Uniwersytetu w Oksfordzie oraz doktor nauk biblijnych i archeologii Studium Biblicum Franciscanum w Jerozolimie. Były rzecznik Konferencji Episkopatu Polski (2015-2020), a następnie dyrektor Biura Komunikacji Zagranicznej Episkopatu. Od października 2022 r. wicedyrektor Centrum Relacji Katolicko-Żydowskich KUL im. Abrahama J. Heschela, a od lipca 2023 szef sekcji polskiej Radia Watykańskiego i serwisu Vatican News.

Centrum Heschela KUL



Oceń artykuł
Wczytuję ocenę...

 

Polecane
Emerytury
Stażowe