40 rocznica powstania Związku Młodzieży Demokratycznej

Dziś przypada 40 rocznica powstania Związku Młodzieży Demokratycznej, organizacji młodzieżowej związanej ze Stronnictwem Demokratycznym.

21 lutego. Dziś przypada 40 rocznica powstania Związku Młodzieży Demokratycznej, organizacji młodzieżowej związanej ze Stronnictwem Demokratycznym. ZMD z 1981 r. był trzecią próbą stworzenia organizacji młodzieżowej przy ugrupowaniu, które przez komunistycznego hegemona przewidziane było do stopniowej likwidacji, tak, jak środowiska prywatnej inicjatywy gospodarczej (czytaj cechy rzemieślnicze), a więc pojawienie się jakichkolwiek struktur młodzieżowych stanowiło zagrożenie ideowe dla PZPR.

Tym razem organizacja była tworzona na zasadzie zjednoczenia różnych inicjatyw lokalnych powstających na przełomie lat 1980 – 81 w różnych ośrodkach, np. Związek Młodych Demokratów w Łodzi (nawiązujący nazwą do podobnej organizacji działającej w latach 1956 – 57 i zdelegalizowanej przez komunistów, Akademicki Klub Demokratyczny w Krakowie, czy Związek Młodzieży Demokratycznej w Warszawie. Spotkanie założycielskie odbywało się właśnie 21 lutego w Krakowie i tam przewidywano siedzibę jego centrali, co pozwalało na uniknięcie bezpośrednich nacisków politycznych ze strony kierownictwa Stronnictwa Demokratycznego. Okazało się bowiem, że w kierownictwie ugrupowania afiliującego byli zarówno zwolennicy młodzieżowej organizacji, jak i jej zdecydowani przeciwnicy.

Już w pierwszych dniach istnienia ZMD dużo emocji wywołał fakt poinformowaniu o powstaniu Związku przez Radio Wolna Europa oraz zapis w Deklaracji założycielskiej, że członkami ZMD mogą być młodzi ludzie bezpartyjni lub należący do Stronnictwa Demokratycznego, co uniemożliwiało formalne wprowadzenie do organizacji członków PZPR.

Ostatecznie patronat nad ZMD przyjęło Stronnictwo Demokratyczne dopiero na swym kongresie, który obradował w marcu 1981 r., choć jeszcze na salę obrad kongresu ulotki na temat ZMD członkowie związku przemycali z zachowaniem konspiracji. Młoda organizacja nawiązała współpracę z innymi organizacjami młodzieżowymi, szczególnie tymi powstałymi na fali wolności solidarnościowej, jak NZS czy Związek Młodzieży Wiejskiej, włączał się też w lokalne akcje protestacyjne nie tylko w środowisku akademickim, ale także robotniczym. Być może dlatego po wprowadzeniu stanu wojennego był też pierwszą organizacją młodzieżową, która została zdelegalizowana. Co prawda jej kierownictwo dostało propozycję czasowego odwieszenia w celu zebrania władz statutowych i wydania oświadczenia popierającego WRON i stan wojenny, ale odmowa takiego aktu sprawiła, że prezydent miasta Krakowa wykreślił związek z rejestru organizacji społecznych.

Adam Zyzman


 

POLECANE
USA przejęły na Atlantyku rosyjski tankowiec Marinera z ostatniej chwili
USA przejęły na Atlantyku rosyjski tankowiec Marinera

Amerykańskie władze przejęły tankowiec Marinera, wcześniej znany jako Bella-1, oskarżany o łamanie sankcji USA. Operacja była przygotowywana od miesięcy i nadzorowana przez Straż Przybrzeżną oraz wojska USA.

Tagesspiegel o „polskim cierniu w niemieckich sercach” z ostatniej chwili
Tagesspiegel o „polskim cierniu w niemieckich sercach”

Niemiecki dziennik Tagesspiegel krytycznie komentuje pasywną postawę Berlina wobec bezpieczeństwa Ukrainy. W tle pojawia się Polska – jako państwo, które mimo mniejszego potencjału coraz wyraźniej wyprzedza Niemcy w realnym wkładzie w obronę Europy.

Björk o niepodległości Grenlandii i uwolnieniu od Danii Wiadomości
Björk o niepodległości Grenlandii i uwolnieniu od Danii

Donald Trump wskazał Grenlandię jako region, od której zależy strategiczne bezpieczeństwo nie tylko USA, ale i krajów NATO. Pojawiły się głosy, że USA chcą przejąć wyspę, co wywołało międzynarodowe reakcje. Głos w sprawie zabrała Björk, która wezwała mieszkańców Grenlandii do ogłoszenia niepodległości i ostrzegła przed zmianą jednego kolonizatora na drugiego.

Prognoza IMGW: Intensywne opady śniegu i mróz -20°C z ostatniej chwili
Prognoza IMGW: Intensywne opady śniegu i mróz -20°C

W najbliższym czasie Polskę czekają trudne warunki pogodowe. Z prognozy IMGW wynika, że część kraju czekają intensywne opady śniegu i wyjątkowo silny mróz, szczególnie w nocy. Wydano ostrzeżenia I stopnia.

Wyroki TK obowiązują bez publikacji. Ekspert: ignorowanie ich spowoduje wysokie koszty dla podatników tylko u nas
Wyroki TK obowiązują bez publikacji. Ekspert: ignorowanie ich spowoduje wysokie koszty dla podatników

Wyroki Trybunału Konstytucyjnego wiążą sądy od momentu ogłoszenia – niezależnie od tego, czy zostały opublikowane w Dzienniku Ustaw. Najnowszy wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie pokazuje, że ich ignorowanie może prowadzić nie tylko do chaosu prawnego, ale także do realnych i wysokich kosztów, które ostatecznie poniosą podatnicy.

Dorota Kania ujawnia resortową przeszłość rodziny Gizeli Jagielskiej pilne
Dorota Kania ujawnia resortową przeszłość rodziny Gizeli Jagielskiej

Nazwisko Gizeli Jagielskiej stało się głośne w całej Polsce po sprawie aborcji przeprowadzonej u matki w 9. miesiącu ciąży. Według informacji Doroty Kani przekazanych na podstawie analizy archiwów, jej dziadek, Mojżesz Jakubowicz, miał być aktywnie zaangażowany w struktury komunistycznego aparatu władzy.

Afera finansowa w Trójmieście. Prokuratura stawia pierwsze zarzuty z ostatniej chwili
Afera finansowa w Trójmieście. Prokuratura stawia pierwsze zarzuty

Miliony złotych stracili inwestorzy, którzy zaufali znanym nazwiskom i obietnicom wysokich zysków. Prokuratura potwierdza pierwsze zarzuty wobec członków władz spółki określanej jako „Amber Gold dla bogatych”.

Chaos w Iranie. Wygnany szach Reza Pahlawi zwrócił się do irańskich sił bezpieczeństwa z ostatniej chwili
Chaos w Iranie. Wygnany szach Reza Pahlawi zwrócił się do irańskich sił bezpieczeństwa

– W tych decydujących momentach oczekuję, że powrócicie do ojczyzny i użyjecie swojej broni nie po to, by strzelać do ludzi, ale by ich chronić. Czyniąc to, nie tylko wypełnicie swój narodowy obowiązek; będziecie także chronić swoją przyszłość i przyszłość swoich rodzin – mówi w nagraniu opublikowanym w mediach społecznościowych Reza Pahlawi, syn ostatniego szacha i jedna z najbardziej rozpoznawalnych postaci irańskiej opozycji na emigracji. W Iranie wybuchły wielkie protesty przeciwko władzom. 

„Uważajcie na KGHM”. Na światowych rynkach zabraknie miedzi pilne
„Uważajcie na KGHM”. Na światowych rynkach zabraknie miedzi

Notowania miedzi osiągnęły w ubiegłym roku historyczne maksima, a analitycy ostrzegają, że to nie koniec. Deficyt podaży, obawy o cła i rosnący popyt ze strony energetyki oraz sektora AI mają utrzymać wzrostowy trend także w 2026 roku.

Ważny komunikat dla mieszkańców Gdańska z ostatniej chwili
Ważny komunikat dla mieszkańców Gdańska

Mieszkańcy Gdańska muszą przygotować się na czasowe zmiany nad morzem. Już w styczniu ruszą prace, które sprawią, że plaża w Górkach Zachodnich wyraźnie się poszerzy, ale na kilka tygodni nie będzie można z niej korzystać.

REKLAMA

40 rocznica powstania Związku Młodzieży Demokratycznej

Dziś przypada 40 rocznica powstania Związku Młodzieży Demokratycznej, organizacji młodzieżowej związanej ze Stronnictwem Demokratycznym.

21 lutego. Dziś przypada 40 rocznica powstania Związku Młodzieży Demokratycznej, organizacji młodzieżowej związanej ze Stronnictwem Demokratycznym. ZMD z 1981 r. był trzecią próbą stworzenia organizacji młodzieżowej przy ugrupowaniu, które przez komunistycznego hegemona przewidziane było do stopniowej likwidacji, tak, jak środowiska prywatnej inicjatywy gospodarczej (czytaj cechy rzemieślnicze), a więc pojawienie się jakichkolwiek struktur młodzieżowych stanowiło zagrożenie ideowe dla PZPR.

Tym razem organizacja była tworzona na zasadzie zjednoczenia różnych inicjatyw lokalnych powstających na przełomie lat 1980 – 81 w różnych ośrodkach, np. Związek Młodych Demokratów w Łodzi (nawiązujący nazwą do podobnej organizacji działającej w latach 1956 – 57 i zdelegalizowanej przez komunistów, Akademicki Klub Demokratyczny w Krakowie, czy Związek Młodzieży Demokratycznej w Warszawie. Spotkanie założycielskie odbywało się właśnie 21 lutego w Krakowie i tam przewidywano siedzibę jego centrali, co pozwalało na uniknięcie bezpośrednich nacisków politycznych ze strony kierownictwa Stronnictwa Demokratycznego. Okazało się bowiem, że w kierownictwie ugrupowania afiliującego byli zarówno zwolennicy młodzieżowej organizacji, jak i jej zdecydowani przeciwnicy.

Już w pierwszych dniach istnienia ZMD dużo emocji wywołał fakt poinformowaniu o powstaniu Związku przez Radio Wolna Europa oraz zapis w Deklaracji założycielskiej, że członkami ZMD mogą być młodzi ludzie bezpartyjni lub należący do Stronnictwa Demokratycznego, co uniemożliwiało formalne wprowadzenie do organizacji członków PZPR.

Ostatecznie patronat nad ZMD przyjęło Stronnictwo Demokratyczne dopiero na swym kongresie, który obradował w marcu 1981 r., choć jeszcze na salę obrad kongresu ulotki na temat ZMD członkowie związku przemycali z zachowaniem konspiracji. Młoda organizacja nawiązała współpracę z innymi organizacjami młodzieżowymi, szczególnie tymi powstałymi na fali wolności solidarnościowej, jak NZS czy Związek Młodzieży Wiejskiej, włączał się też w lokalne akcje protestacyjne nie tylko w środowisku akademickim, ale także robotniczym. Być może dlatego po wprowadzeniu stanu wojennego był też pierwszą organizacją młodzieżową, która została zdelegalizowana. Co prawda jej kierownictwo dostało propozycję czasowego odwieszenia w celu zebrania władz statutowych i wydania oświadczenia popierającego WRON i stan wojenny, ale odmowa takiego aktu sprawiła, że prezydent miasta Krakowa wykreślił związek z rejestru organizacji społecznych.

Adam Zyzman



 

Polecane