[Felieton "TS"] Waldemar Biniecki: Co kryją archiwa w Instytucie Hoovera?

Od kilku tygodni wraz z kolegą z Teksasu usiłujemy dociec, czy w Instytucie Hoovera w Kalifornii znajdują się dokumenty, które mogą mieć wpływ na polską historię najnowszą. Rozmawialiśmy nawet na ten temat z dr. Lechem Kowalskim, najwybitniejszym fachowcem od archiwaliów wojskowych
Wieża Hoovera na terenie kampusu Stanford University.
Wieża Hoovera na terenie kampusu Stanford University. / wikipedia
A tu nagle boom w „The Polish Review” – po angielsku, a potem w nowojorskim „Nowym Dzienniku” – po polsku ukazał się wywiad pani dr. Aleksandry Ziółkowskiej-Boehm z dr. Maciejem Siekierskim, kuratorem Zbiorów Europejskich w Archiwum Herberta Hoovera przy Uniwersytecie Stanforda w Kalifornii. Musimy sobie zdać sprawę z faktu, że wiele cennych dokumentów dotyczących Polski i dorobku Polaków na obczyźnie znajduje się w amerykańskich archiwach. „Dział polski w Bibliotece i Archiwum Instytutu Hoovera stanowi około 5 procent (40 000 tytułów bibliotecznych i ok. 400 zbiorów archiwalnych) całych zbiorów i stale się powiększa” – mówi nam dr Siekierski. Znajdują się tam m.in. zbiory Ignacego i Heleny Paderewskich, ogromne zbiory dotyczące II wojny światowej, np. zbiory Biura Dokumentów II Korpusu. Rząd na Uchodźstwie przekazał cenne relacje Polaków o więzieniach i deportacjach sowieckich. Tam znajduje się słynne archiwum Jana Karskiego. Są również archiwa Radia Wolna Europa i jest to inny zbiór niż archiwa z Ossolineum. Kolejne to zbiory emigracyjne – premiera Stanisława Mikołajczyka i Stefana Korbońskiego z Waszyngtonu. Instytut Hoovera posiada ogromny zbiór solidarnościowej prasy niezależnej i druków zwartych. Ponadto archiwa historyka i publicysty emigracyjnego Andrzeja Pomiana, ambasadorów Romualda Spasowskiego i Zdzisława Rurarza. Kolejne są archiwa Bolesława Bieruta, Zygmunta Berlinga, Jakuba Bermana, Władysława Gomułki i innych. Instytut zakupił od Czesława Kiszczaka zdjęcia i filmy z Zawratu, Magdalenki i obrad Okrągłego Stołu, oraz znacznie później od wdowy po generale mundur. Czy tylko? Tutaj także znajduje się archiwum Leopolda Tyrmanda. Archiwa Mieczysława Rakowskiego i Jerzego Urbana. 

Na koniec wywiadu dr Siekierski mówi: „Posiadamy największe poza krajem zbiory źródeł do badania najnowszej historii Polski i jesteśmy zainteresowani, aby dokumentację tę udostępnić jak najszerszemu gronu badaczy. Zachęcamy, odpowiadamy na wszystkie listy oraz e-maile, oferujemy pomoc finansową”. W tym miejscu trzeba również wspomnieć o innych 3 głównych ośrodkach zawierających polskie archiwalia. W Nowym Jorku mieści się Instytut Piłsudskiego oraz archiwa w głównej kwatera Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce (SWAP). Jest tam min. kartoteka osobowa ponad 20 tysięcy weteranów z I i II wojny światowej, wykaz ponad 38 tys. ochotników z Błękitnej Armii, ze Stanów, Kanady z lat 1917-1919, kolekcja fotografii i nagrań audiowizualnych, głównie relacji żołnierskich. Instytut w Orchard Lake w Michigan z wieloma cennymi archiwaliami i eksponatami oraz Polskie Muzeum w Chicago. To tylko te największe instytucje. Przypominam, że w każdym stanowym uniwersytecie, towarzystwie historycznym znajdują się liczne polonica, które trzeba uchronić od zapomnienia i zniszczenia.


 

POLECANE
Oficjalnie: Przemysław Czarnek kandydatem PiS na premiera z ostatniej chwili
Oficjalnie: Przemysław Czarnek kandydatem PiS na premiera

Podczas sobotniej konwencji w Krakowie prezes Jarosław Kaczyński ogłosił, że kandydatem PiS na premiera będzie Przemysław Czarnek.

Pożar na Podkarpaciu. Strażacy walczą z ogniem z ostatniej chwili
Pożar na Podkarpaciu. Strażacy walczą z ogniem

Strażacy walczą z pożarem, który wybuchł w sobotę w ośrodku wypoczynkowym w miejscowości Trójca w gminie Ustrzyki Dolne w powiecie bieszczadzkim na Podkarpaciu – informuje RMF FM.

Klub przekazał smutną wiadomość. Nie żyje 21-letni piłkarz Wiadomości
Klub przekazał smutną wiadomość. Nie żyje 21-letni piłkarz

Tragiczne informacje napłynęły ze środowiska piłkarskiego. W wieku 21 lat zmarł Jakub Łoboda, zawodnik trzecioligowego klubu MKP Carina Gubin. O śmierci młodego piłkarza poinformował w piątek jego klub w mediach społecznościowych.

3 marca, w Berlinie odbył się „sąd specjalny” nad Polską tylko u nas
3 marca, w Berlinie odbył się „sąd specjalny” nad Polską

3 marca w Berlin odbyła się debata wokół książki historyka Grzegorz Rossoliński-Liebe dotyczącej roli polskich burmistrzów w czasie niemieckiej okupacji. W centrum dyskusji znalazła się postać Juliana Kulskiego, który w czasie wojny pełnił funkcję komisarycznego burmistrza Warszawy z rozkazu Polskiego Państwa Podziemnego.

Wyłączenia prądu w woj. pomorskim. Ważny komunikat dla mieszkańców z ostatniej chwili
Wyłączenia prądu w woj. pomorskim. Ważny komunikat dla mieszkańców

Mieszkańcy województwa pomorskiego powinni przygotować się na planowane przerwy w dostawie energii elektrycznej. Operator sieci Energa Operator opublikował harmonogram wyłączeń, które obejmą zarówno duże miasta, m.in. Gdańsk i Gdynię, jak i mniejsze miejscowości w powiecie m.in wejherowskim, kartuskim, tczewskim oraz starogardzkim. Wyłączenia mają charakter planowy i są związane z pracami prowadzonymi przy sieci energetycznej. Sprawdź, gdzie dokładnie zabraknie prądu.

Kandydat PiS na premiera. Kaczyński: Dzisiaj ważny dzień dla Polski z ostatniej chwili
Kandydat PiS na premiera. Kaczyński: Dzisiaj ważny dzień dla Polski

Dziś w Krakowie PiS wskaże polityka, który ma poprowadzić partię do zwycięstwa w wyborach parlamentarnych. "Czas zejść z kursu na katastrofę i wrócić na drogę rozwoju, bezpieczeństwa i dobrych perspektyw dla naszych obywateli" – podkreśla jeszcze przed konwencją prezes PiS Jarosław Kaczyński.

Incydent w pobliżu Pałacu Prezydenckiego. Zatrzymano dwóch mężczyzn z ostatniej chwili
Incydent w pobliżu Pałacu Prezydenckiego. Zatrzymano dwóch mężczyzn

Dwóch młodych mężczyzn zostało zatrzymanych po incydencie z użyciem dronów w centrum Warszawy. Jak informuje Radio ZET, urządzenia miały latać w rejonie objętym ścisłym zakazem lotów w pobliżu Pałacu Prezydenckiego. Sprawa trafiła do sądu, a zatrzymanym grozi nawet kilka lat więzienia.

77 lat temu majorowi „Zaporze” strzelił w tył głowy pijany kat tylko u nas
77 lat temu majorowi „Zaporze” strzelił w tył głowy pijany kat

7 marca 1949 r. komunistyczne władze zamordowały jednego z najsłynniejszych dowódców polskiego podziemia – mjr. Hieronima Dekutowskiego „Zaporę”. Wyrok wykonano w więzieniu na Rakowieckiej w Warszawie. Strzał w tył głowy oddał funkcjonariusz bezpieki Piotr Śmietański, nazywany później „katem Mokotowa”.

Trump: Dzisiaj Iran zostanie bardzo mocno uderzony z ostatniej chwili
Trump: Dzisiaj Iran zostanie bardzo mocno uderzony

Dzisiaj Iran zostanie bardzo mocno uderzony! Ze względu na złe zachowanie Iranu poważnie rozważa się całkowite zniszczenie i pewną śmierć obszarów i grup ludzi, które do tej pory nie były brane pod uwagę jako cele – poinformował w sobotę prezydent USA Donald Trump.

Spotkanie u prezydenta ws. „polskiego SAFE 0 proc.”. Podano szczegóły z ostatniej chwili
Spotkanie u prezydenta ws. „polskiego SAFE 0 proc.”. Podano szczegóły

Rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz poinformował w sobotę, że potwierdzony jest udział premiera Donalda Tuska i szefa MON Władysława Kosiniaka-Kamysza we wtorkowym spotkaniu u prezydenta Karola Nawrockiego ws. „polskiego SAFE 0 proc.”. Obecny ma być także prezes NBP Adam Glapiński.

REKLAMA

[Felieton "TS"] Waldemar Biniecki: Co kryją archiwa w Instytucie Hoovera?

Od kilku tygodni wraz z kolegą z Teksasu usiłujemy dociec, czy w Instytucie Hoovera w Kalifornii znajdują się dokumenty, które mogą mieć wpływ na polską historię najnowszą. Rozmawialiśmy nawet na ten temat z dr. Lechem Kowalskim, najwybitniejszym fachowcem od archiwaliów wojskowych
Wieża Hoovera na terenie kampusu Stanford University.
Wieża Hoovera na terenie kampusu Stanford University. / wikipedia
A tu nagle boom w „The Polish Review” – po angielsku, a potem w nowojorskim „Nowym Dzienniku” – po polsku ukazał się wywiad pani dr. Aleksandry Ziółkowskiej-Boehm z dr. Maciejem Siekierskim, kuratorem Zbiorów Europejskich w Archiwum Herberta Hoovera przy Uniwersytecie Stanforda w Kalifornii. Musimy sobie zdać sprawę z faktu, że wiele cennych dokumentów dotyczących Polski i dorobku Polaków na obczyźnie znajduje się w amerykańskich archiwach. „Dział polski w Bibliotece i Archiwum Instytutu Hoovera stanowi około 5 procent (40 000 tytułów bibliotecznych i ok. 400 zbiorów archiwalnych) całych zbiorów i stale się powiększa” – mówi nam dr Siekierski. Znajdują się tam m.in. zbiory Ignacego i Heleny Paderewskich, ogromne zbiory dotyczące II wojny światowej, np. zbiory Biura Dokumentów II Korpusu. Rząd na Uchodźstwie przekazał cenne relacje Polaków o więzieniach i deportacjach sowieckich. Tam znajduje się słynne archiwum Jana Karskiego. Są również archiwa Radia Wolna Europa i jest to inny zbiór niż archiwa z Ossolineum. Kolejne to zbiory emigracyjne – premiera Stanisława Mikołajczyka i Stefana Korbońskiego z Waszyngtonu. Instytut Hoovera posiada ogromny zbiór solidarnościowej prasy niezależnej i druków zwartych. Ponadto archiwa historyka i publicysty emigracyjnego Andrzeja Pomiana, ambasadorów Romualda Spasowskiego i Zdzisława Rurarza. Kolejne są archiwa Bolesława Bieruta, Zygmunta Berlinga, Jakuba Bermana, Władysława Gomułki i innych. Instytut zakupił od Czesława Kiszczaka zdjęcia i filmy z Zawratu, Magdalenki i obrad Okrągłego Stołu, oraz znacznie później od wdowy po generale mundur. Czy tylko? Tutaj także znajduje się archiwum Leopolda Tyrmanda. Archiwa Mieczysława Rakowskiego i Jerzego Urbana. 

Na koniec wywiadu dr Siekierski mówi: „Posiadamy największe poza krajem zbiory źródeł do badania najnowszej historii Polski i jesteśmy zainteresowani, aby dokumentację tę udostępnić jak najszerszemu gronu badaczy. Zachęcamy, odpowiadamy na wszystkie listy oraz e-maile, oferujemy pomoc finansową”. W tym miejscu trzeba również wspomnieć o innych 3 głównych ośrodkach zawierających polskie archiwalia. W Nowym Jorku mieści się Instytut Piłsudskiego oraz archiwa w głównej kwatera Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce (SWAP). Jest tam min. kartoteka osobowa ponad 20 tysięcy weteranów z I i II wojny światowej, wykaz ponad 38 tys. ochotników z Błękitnej Armii, ze Stanów, Kanady z lat 1917-1919, kolekcja fotografii i nagrań audiowizualnych, głównie relacji żołnierskich. Instytut w Orchard Lake w Michigan z wieloma cennymi archiwaliami i eksponatami oraz Polskie Muzeum w Chicago. To tylko te największe instytucje. Przypominam, że w każdym stanowym uniwersytecie, towarzystwie historycznym znajdują się liczne polonica, które trzeba uchronić od zapomnienia i zniszczenia.



 

Polecane