NASA odkryła przyczynę złamania galaktycznej „kości” Drogi Mlecznej

08.10.2025 11:42

Struktura G359.13, zwana także Wężem — Źródło: Wikipedia

Astronomowie odkryli, że potężny pulsar — szybko obracająca się gwiazda neutronowa — prawdopodobnie spowodował pęknięcie jednej z najdłuższych struktur magnetycznych w Drodze Mlecznej. Odkrycie opiera się na danych z Obserwatorium Rentgenowskiego Chandra NASA oraz radioteleskopów MeerKAT i Very Large Array.

Co musisz wiedzieć

Pulsar - szybko obracająca się gwiazda neutronowa - prawdopodobnie uderzył w strukturę G359.13, powodując jej pęknięcie.
Dane z Obserwatorium Rentgenowskiego Chandra NASA oraz radioteleskopów MeerKAT i Very Large Array ujawniły promieniowanie rentgenowskie i radiowe pochodzące z miejsca zderzenia.
Odkrycie sugeruje, że ruchy pulsarów mogą wpływać na pola magnetyczne w centrum Drogi Mlecznej.

Kosmiczna "kość" z pęknięciem

W centrum Drogi Mlecznej znajdują się długie, cienkie struktury przypominające włókna lub "kości", widoczne w falach radiowych. Jedna z nich - oznaczona jako G359.13142-0.20005 (G359.13) i znana również jako Wąż - ma długość około 230 lat świetlnych. Nowe zdjęcia wykazały, że ta struktura jest przerwana w jednym miejscu, co do tej pory pozostawało niewyjaśnione.

Pulsar jako sprawca

Dzięki analizie danych rentgenowskich z Chandry i radiowych z MeerKAT oraz Very Large Array naukowcy odkryli w miejscu pęknięcia źródło promieniowania rentgenowskiego i radiowego - prawdopodobny pulsar.
Ten obiekt porusza się z prędkością 1-2 milionów mil na godzinę, a jego zderzenie z włóknem mogło zniekształcić pole magnetyczne i doprowadzić do pęknięcia. Wokół pulsara zarejestrowano również promieniowanie pochodzące od elektronów i pozytonów, przyspieszonych do ekstremalnych energii.

Nowe spojrzenie na centrum Galaktyki

Odkrycie dostarcza pierwszych dowodów na to, że pulsary mogą wpływać na strukturę gigantycznych włókien magnetycznych w centrum Drogi Mlecznej. To może pomóc w zrozumieniu, jak energia z ekstremalnych obiektów kształtuje otoczenie galaktyczne.

Badanie zostało opublikowane w majowym numerze "Monthly Notices of the Royal Astronomical Society" (2024).

oprac. Katarzyna Rzuczkowska ,

kor.