Portoryko nadało nienarodzonym zdolności prawne. Czy będzie to przełom dla amerykańskiego prawa?

 

Osoba fizyczna - od poczęcia do naturalnej śmierci

22 grudnia 2025 r. gubernator Portoryko, Jenniffer González Colón, podpisała ustawę, zgodnie z którą człowiek od poczęcia uznawany jest za "osobę fizyczną", na każdym etapie życia w łonie matki. Z kolei kilka dni wcześniej, podpisana została ustawa, na mocy której zabójstwo kobiety w ciąży uznawane jest za podwójne morderstwo. Za zabójstwo może też zostać uznane spowodowanie poronienia wskutek przemocy, użytej wobec ciężarnej kobiety.

Zaledwie kilka tygodni wcześniej, pod koniec października, przyjęto też ustawę, na mocy której aborcja, dokonana przez matkę która nie ukończyła 15 roku życia, może zostać przeprowadzona jedynie za pisemną zgodą jednego z jej rodziców lub opiekunów prawnych.

Historyczne zmiany

O bezprecedensowym charakterze tych zmian mówi w rozmowie z portalem ACI Prensa senator Joanne Rodríguez Veve, podkreślając, że - choć były one oczekiwane przez społeczeństwo - to do niedawna spotykały się ze stanowczym sprzeciwem środowiska politycznego. Podpisanie aż trzech ustaw, chroniących nienarodzone dzieci, to przełom, oczekiwany od czterech dekad.

Choć Portoryko posiada własną konstytucję, to jest ona podporządkowana konstytucji Stanów Zjednoczonych, co, w kwestii aborcji, liberalizowało portorykańskie przepisy, zwłaszcza od czasu uchylenia w 2022 r. wyroku w sprawie Roe v. Wade.

- Od tego czasu Portoryko ma jedne z najbardziej liberalnych przepisów w kwestii aborcji, pozwalając na jej przeprowadzanie w dowolnym momencie ciąży, w dowolnym wieku i z dowolnego powodu - wyjaśnia senator.

• Castel Gandolfo można już zwiedzać po polsku. Watykan uruchomił polską wersję audioprzewodnika
• Czy pożar i zniszczenie kościoła w Amsterdamie były skutkiem wybuchu fajerwerków?
• Największe na świecie uliczne jasełka. 6 stycznia ulicami miast ruszą Orszaki Trzech Króli
• Szlak św. Jakuba, wiodący do Santiago de Compostela, pobił nowy rekord frekwencji
• Leon XIV do kard. Parolina: my sami winniśmy stać się domem Boga
• "Jesteśmy na nogach od drugiej w nocy". Wenezuelscy biskupi zapewniają o modlitwie
• Leon XIV: Bóg stał się ciałem - nie ma autentycznego kultu Boga bez troski o ludzkie ciało
• Ewangelia na II Niedzielę po Narodzeniu Pańskim z komentarzem [video]
• Leon XIV apeluje, by przestrzegać zapisów konstytucji Wenezueli oraz szanować prawa człowieka i prawa obywatelskie

Głos na rzecz godności człowieka

Jak podkreśla Rodríguez Veve, historyczne zmiany mają znaczenie nie tylko prawne, ale też ontologiczne, ponieważ stanowią ważny argument w debacie o godności człowieka i jego podmiotowości.

- Przekaz jest stanowczy: w łonie kobiety w ciąży nie znajduje się nieokreślony obiekt pozbawiony godności, lecz podmiot: rozwijający się człowiek, który posiada wrodzoną godność - cytuje jej słowa ACI Prensa.

Nowe przepisy także w zakresie zmiany płci

W 2025 r. w Portoryko zatwierdzono także ustawy, dotyczące zmiany płci biologicznej osoby nieletniej. Zgodnie z nimi, żaden człowiek poniżej 21 roku życia nie będzie mógł być poddany farmakologicznym ani chirurgicznym zabiegom, zmieniającym płeć biologiczną.

- Ta ustawa stanowi absolutne zatrzymanie wykorzystywania nieletnich do promowania idei antynaukowych i sprzecznych z naturą, powodujących nieodwracalne szkody fizyczne - podkreśla senator.

Dorota Abdelmoula-Viet, Vatican News PL