Muszle pod 500 m lodu. Niezwykłe dane z odwiertu na Antarktydzie

 

Międzynarodowy zespół 29 naukowców pracujących w ramach projektu SWAIS2C poinformował o wykonaniu najdłuższego w historii odwiertu spod pokrywy lodowej Antarktydy. W styczniu 2026 r. badaczom udało się przebić przez setki metrów lodu i dotrzeć do osadów, które dokumentują ostatnie 23 mln lat dziejów naszej planety.

Najgłębszy odwiert w historii

Naukowcy przewiercili 523 m lodu oraz 228 m starożytnego mułu. Każda kolejna warstwa lodu, skał i błota odsłaniała zapis dawnych warunków środowiskowych. Wśród próbek znalazły się jednak materiały, które nie pasują do współczesnego, skutej lodem krajobrazu.

Część osadów zawierała fragmenty muszli i szczątki organizmów morskich wymagających światła. To oznacza, że w miejscu, gdzie dziś zalega około 500 m lodu, w przeszłości istniał otwarty ocean.

Ten nowy zapis przedstawia sekwencje warunków środowiskowych na przestrzeni czasu i potwierdza istnienie otwartego oceanu w tym regionie. Oprócz ustalenia czasu, w którym nastąpiło to zjawisko, oraz odpowiadającej mu temperatury globalnej, analiza pomoże nam określić ilościowo czynniki środowiskowe, które spowodowały cofanie się pokrywy lodowej, na przykład określić temperaturę oceanów w tym czasie.

• Wyłączenia prądu w woj. pomorskim. Ważny komunikat dla mieszkańców
• KO z potężnym spadkiem, Konfederacja mocno w górę. Zobacz najnowszy sondaż
• Wyłączenia prądu w Małopolsce. Ważny komunikat dla mieszkańców
• Komunikat dla mieszkańców woj. śląskiego
• Wilki zaatakowały dziecko na dworcu kolejowym. Nastolatka ledwo uszła z życiem
• Sąd Okręgowy w Warszawie wydał Europejski Nakaz Aresztowania wobec Marcina Romanowskiego
• Polskę 2050 spotkało to samo co Polskę

Dane kluczowe dla przyszłości

Największe znaczenie ma jednak pełny zapis geologiczny zawarty w rdzeniu. Pokrywa lodowa Antarktydy Zachodniej zawiera tyle lodu, że jej całkowite stopnienie mogłoby podnieść globalny poziom mórz nawet o 5 m.

Rdzeń stanowi bezpośredni i kompleksowy zapis zachowania tej części pokrywy lodowej w okresach wcześniejszych ociepleń. Dane te mogą zostać wykorzystane do modelowania jej reakcji na trwające obecnie zmiany klimatu.

Ten zapis dostarczy nam kluczowych informacji na temat tego, jak pokrywa lodowa Antarktydy Zachodniej i szelf lodowy Rossa prawdopodobnie zareagują na temperatury powyżej 2 °C. Wstępne dane wskazują, że warstwy osadów w rdzeniu obejmują ostatnie 23 miliony lat, w tym okresy, w których średnia globalna temperatura Ziemi była znacznie wyższa od temperatury sprzed epoki przemysłowej.

Próbki w drodze do dalszych badań

Wiercenia zakończyły się w styczniu. Rdzenie przetransportowano z Crary Ice Rise na odległość ponad 1100 kilometrów przez Lodowiec Szelfowy Rossa do Bazy Scotta. Stamtąd próbki trafią do Nowej Zelandii, gdzie zostaną poddane szczegółowym analizom.